Málfræði ~21 mín af kjarna eftir

Að segja sögu í þátíð

Eftir þessa kennslustund geturðu

Ég get sagt frá liðnum atburðum til fulls: spurt, svarað „nei“ og nefnt þriðju mynd sagnarinnar.

Hefja kennslustund Kjarni 19–21 mín · skref: 6 · valfrjálst: +2

Tilkynntur kjarnatími. Tvö kjarnaþáttanna bera enga tölu, svo raunveruleg kennslustund er lengri en þessi summa.

Málfræði

5 mín.

Á A1 var þátíðin aðeins í staðhæfingum. Nú kemur hún öll.

Spurning og neitun eru myndaðar með hjálparsögninni did, og aðalsögnin snýr þá aftur í GRUNNMYND.

staðhæfing I worked at home. / I went to Italy.
spurning Did you work at home? / Did you go to Italy? / What did you do?
neitun I didn't work. / I didn't go.
stutt svar Yes, I did. / No, I didn't.

Þetta er sama kerfi og í nútíð (lexíur A1 #8–#9): endingin flyst yfir á hjálparsögnina, og aðalsögnin helst hrein. Did er eins í öllum persónum — ekkert -s, engar undantekningar.

Þriðja mynd sagnarinnar. Ensk sögn hefur þrjár myndir, og þá þriðju þarftu frá og með næstu lexíum (á íslensku svarar hún til sagnbótarinnar: „farið“, „séð“):

grunnmynd þátíð þriðja mynd
work worked worked
go went gone
see saw seen
do did done
have had had
take took taken
give gave given
write wrote written
speak spoke spoken
eat ate eaten
drink drank drunk
be was/were been

Í reglulegum sögnum eru önnur og þriðja mynd eins: worked — worked. Í óreglulegum þarf að læra þriðju myndina sérstaklega — einmitt hún stendur í núliðinni tíð (lexía 3) og í þolmynd (lexía 19).

Auglýsing

Villur íslenskumælandi nemenda

skrifað fyrir þitt tungumál
1

Tvöföld þátíð

✗ Did you worked?

✗ I didn't went

✓ Did you work?

I didn't go. Á íslensku ber sögnin sjálf þátíðina, líka í spurningu og neitun: „Vannstu í gær?“, „Ég fór ekki“. Á ensku sýnir did þátíðina, og aðalsögnin stendur í grunnmynd — eins og á eftir „vildi“: „ég vildi fara“, ekki „ég vildi fór“. Þetta er algengasta villa stigsins.

2

Spurning með umsnúningi í stað did

✗ Went you to Italy?

✗ Saw you the film?

✓ Did you go to Italy?

Did you see the film? Sama villa og með do í lexíu A1 #8: á íslensku er spurt með því að setja sögnina fremst („Fórstu til Ítalíu?“). Í ensku gengur það ekki með aðalsögn — fremst kemur did.

3

not á eftir sögninni

✗ I went not to work

✓ I didn't go to work

„Ég fór ekki í vinnuna“: á íslensku kemur „ekki“ á eftir sögninni. Á ensku ber didn't neitunina, eins og don't í nútíð, og sögnin stendur í grunnmynd.

Framburður

3 mín.

didn't missir t í hröðu tali: /ˈdɪdnt/ → /ˈdɪdn/. Á undan samhljóða hverfur t næstum alltaf: I didn't know hljómar eins og /aɪ ˈdɪdn nəʊ/.

Í spurningu er did áherslulaust — /dɪd/ eða jafnvel aðeins /d/: Did you go? → nánast /dju ˈɡəʊ/. Áherslan fellur á aðalsögnina.

Auglýsing

Texti

3 mín.

Did you have a good weekend?

Yes, I did. I went to my sister's house on Saturday.

Did you drive there?

No, I didn't. I took the train. I don't drive.

What did you do in the evening?

We cooked dinner and watched an old film. I didn't work at all.

Upplesin

Æfingar

8–10 mín.

1. Umbreyting.

  1. You went to Italy.
  2. She worked at home.
  3. They saw the film.
Sýna svörin
Did you go to Italy? / You didn't go to Italy. Did she work at home? / She didn't work at home. Did they see the film? / They didn't see the film.

2. Villuleit.

  1. Did you worked yesterday?
  2. I didn't went to work.
  3. Went you there?
Sýna svörin
Did you work yesterday? / I didn't go to work. / Did you go there?

3. Þrjár myndir. Skrifaðu aðra og þriðju mynd:

  1. go → —
  2. see → —
  3. take → —
  4. write → —
  5. eat → —
Sýna svörin
went — gone, saw — seen, took — taken, wrote — written, ate — eaten.

4. Eyðufylling.

  1. you see the film? — Yes, I
  2. I work on Sunday
  3. What you do yesterday?
Sýna svörin
Did / did, didn't, did.
Auglýsing

Samantekt

Farið yfir

  • did og didn't
  • stutt svar
  • spurnarorð með did
  • þriðja mynd tólf sagna

Næst — lexía 2: hvað var að gerast á tiltekinni stundu.

Endir kjarna

Kennslustund telst lokið þegar æfingum er lokið. Allt eftir þetta er valfrjálst.

Kennslustund 38

valfrjálst

Orðaforði í spjaldastokkinn

12 orð
  • gone /ɡɒn/ farið (þriðja mynd af go)
  • seen /siːn/ séð (þriðja mynd af see)
  • done /dʌn/ gert (þriðja mynd af do)
  • taken /ˈteɪkən/ tekið (þriðja mynd af take)
  • written /ˈrɪtn/ skrifað (þriðja mynd af write)
  • eaten /ˈiːtn/ borðað (þriðja mynd af eat)
  • been /biːn/ verið (þriðja mynd af be)
  • at all /ət ˈɔːl/ alls (með neitun: alls ekki)
  • weekend /ˌwiːkˈend/ helgi
  • nothing /ˈnʌθɪŋ/ ekkert
  • everything /ˈevriθɪŋ/ allt
  • somebody /ˈsʌmbədi/ einhver

Ritun

Fimm setningar um síðustu helgi, þar af að minnsta kosti ein neitun og ein spurning til viðmælandans.

Fyrirmynd

Last weekend I went to my sister's house. I took the train because I don't drive. We cooked dinner and watched a film. I didn't work at all. Did you have a good weekend?

Gátlisti

Drög vistuð á þessu tæki
Auglýsing

Áttu hugmynd að nýjum eiginleika?

Senda hugmynd
Auglýsing
Auglýsing