Að bera saman „þá“ og „nú“
Ég get sagt frá því sem var vani áður og er ekki lengur.
Tilkynntur kjarnatími. Tvö kjarnaþáttanna bera enga tölu, svo raunveruleg kennslustund er lengri en þessi summa.
Málfræði
5 mín.used to + sögn — það sem gerðist REGLULEGA eða lengi í fortíðinni og er hætt.
| I used to live in Reykjavik. | Ég bjó áður í Reykjavík (en ekki lengur). |
| She used to smoke. | Hún reykti áður (en er hætt). |
| We used to go there every summer. | Áður fórum við þangað á hverju sumri. |
Í spurningu og neitun hverfur -d, því að did tekur það til sín:
| Did you use to live here? | |
| I didn't use to like coffee. |
used to og einföld þátíð:
| used to — vani, endurtók sig | Past Simple — einu sinni |
|---|---|
| I used to go to Italy every year. | I went to Italy in 2019. |
| ✗ I used to go to Italy in 2019. | — atburður sem gerðist einu sinni, used to á ekki við |
Prófið: ef atburðurinn gerðist EINU sinni, ef nefnd er tiltekin dagsetning eða sagt hve lengi hann stóð (for ten years) — þá er used to ómögulegt.
Varúð: be used to er allt annað. I'm used to getting up early merkir „ég er vanur að fara snemma á fætur“, og það fjallar um vana núna. Það er tekið fyrir á B1; í bili skaltu muna að used to án be fjallar aðeins um fortíðina.
Villur íslenskumælandi nemenda
skrifað fyrir þitt tungumál„Ég er vanur að“ sem I use to
✗ I use to get up at seven → ✓ I usually get up at seven. „Vanur“ er líka til í nútíð („ég er vanur að fara á fætur klukkan sjö“), og því freistar I use to. En used to er aðeins til í þátíð og segir að vaninn sé búinn; um vana núna er notað usually (A1 #11). Af sömu ástæðu gengur ✗ I used to live in Reykjavik now ekki → ✓ I live in Reykjavik now eða I used to live in Reykjavik.
-d í spurningu og neitun
✗ Did you used to live here?
✓ Did you use to live here?
used to lærist sem fastur hópur fyrir „var vanur að“ og fer óbreyttur inn í spurninguna. En þátíðina ber did, eins og í Did you work?, ekki Did you worked? (A2 #1).
Framburður
3 mín.used to er borið fram /ˈjuːstə/ — sem eitt orð, með óröddu /s/ og án /d/: I used to live — /aɪ ˈjuːstə lɪv/.
Þetta er sams konar samruni og want to → /ˈwɒnə/ og have to → /ˈhæftə/. Í tali heyrist alls enginn munur á used to og use to — munurinn er aðeins í rituðu máli, og þess vegna er villan með aukalegu -d svo lífseig.
Texti
3 mín.I used to live in a small town near the sea. We used to go to the beach every evening. I didn't use to like big cities, but now I live in Reykjavik and I like it. My father used to work in a factory. It closed in 2010 and he found a new job. Did you use to play any sport at school?
Æfingar
8–10 mín.1. Eyðufylling.
- I (live) in a small town — áður, ekki lengur
- I (visit) Rome in 2019
- We (go) to the beach every evening
Sýna svörin
2. Umbreyting.
- You used to smoke. → Did…?
- You used to smoke. → You didn't…
Sýna svörin
3. Villuleit.
- Did you used to live here?
- I used to visit Rome in 2019.
- I used to live in Reykjavik now.
Sýna svörin
4. Segðu frá bernsku þinni.
Þrjár setningar með used to. Fyrirmynd: I used to play football. I used to live near my school. I didn't use to like fish.
Samantekt
Farið yfir
- used to í öllum myndum
- munurinn á því og einfaldri þátíð
- viðvörun um be used to
Næst — lexía 29: að endursegja orð annarra.
Endir kjarna
Kennslustund telst lokið þegar æfingum er lokið. Allt eftir þetta er valfrjálst.
valfrjálst
Orðaforði í spjaldastokkinn
12 orð- used to /ˈjuːstə/ var vanur að, gerði áður
- town /taʊn/ bær
- factory /ˈfæktri/ verksmiðja
- childhood /ˈtʃaɪldhʊd/ bernska
- change /tʃeɪndʒ/ breytast
- grow up /ɡrəʊ ˈʌp/ alast upp, vaxa úr grasi
- move /muːv/ flytja (búferlum)
- any more /ˌeniˈmɔː/ ekki lengur
- sport /spɔːt/ íþróttir
- beach /biːtʃ/ strönd
- sea /siː/ sjór, haf
- closed /kləʊzd/ lokaði
Ritun
Fimm setningar um það sem var áður og er ekki lengur.
Fyrirmynd
I used to live in a small town near the sea. We used to go to the beach every evening. I didn't use to like big cities. Now I live in Reykjavik and I like it. I used to read a lot, but now I don't have time.
Gátlisti
Æfðu þessa kennslustund í hinum köflunum
Áttu hugmynd að nýjum eiginleika?
⚑ valfrjálst