Gramatyka ~62 min z części głównej zostało

Wyrazić przypuszczenie o przeszłości

Po tej lekcji potrafisz

Potrafię przypuścić, co się stało, i ocenić cudzą decyzję po fakcie.

Rozpocznij lekcję Rdzeń 62 min · kroki: 6 · opcjonalne: +2

Deklarowany czas rdzenia. Dwa bloki rdzenia nie mają podanego czasu, więc rzeczywista lekcja jest dłuższa niż suma.

Gramatyka

17 min

W B1 #10 zgadywałeś o teraźniejszości: He must be at home — his car is outside. Ale częściej zgadujemy o tym, co już się stało: gdzie się podziała paczka, czemu kolega nie przyszedł. Czasowniki modalne nie mają formy przeszłej dla przypuszczenia, dlatego przeszłość niesie w nim have z trzecią formą: He must have left. To ten sam have, który przeniósł „by” w przeszłość w would have (B2 #4).

Forma: czasownik modalny + have + trzecia forma. have nie zmienia się dla żadnej osoby.

twierdzenie She must have left early.
przeczenie He can't have seen us. / They might not have heard the bell.
pytanie Could she have taken the wrong bus?
forma ciągła He must have been sleeping — he didn't hear the phone.
strona bierna The parcel must have been delivered next door.

Pierwsze znaczenie — przypuszczenie o przeszłości. Skala ta sama co w B1 #10, tylko o tym, co już było:

forma na ile jestem pewny przykład
must have prawie na pewno było Her coat is gone — she must have left.
may have / might have / could have być może było They might have missed the train.
may not have / might not have być może nie było She may not have got my message.
can't have / couldn't have prawie na pewno nie było He can't have known — nobody told him.

Forma ciągła must have been doing — przypuszczenie o procesie, który trwał w tamtej chwili, jak must be doing o teraźniejszości (B1 #10). Bierna must have been done — kiedy czynność wykonano na przedmiocie: paczkę doręczono, okno wybito, a kto to zrobił, nieważne albo nie wiadomo.

Poszlakę zwykle podaje się obok, tak jak w teraźniejszości: The streets are wet — it must have rained in the night. W pytaniu bierze się could: Could he have forgotten? — „Może zapomniał?”

Drugie znaczenie — ocena po fakcie. Tu mówiący wie, co było, i to ocenia:

forma sens przykład
should have trzeba było, ale nie zrobił You should have called me.
shouldn't have nie trzeba było, ale zrobił I shouldn't have said that.
could have była możliwość, ale nie skorzystał You could have told me!
needn't have zrobił, a nie było potrzeby You needn't have waited — I had a key.

should have zmienia odcień zależnie od osoby: You should have told me — wyrzut, I should have told you — żal, prawie to samo co I wish I had told you (B2 #8). could have w wyrzucie brzmi ostrzej: „mógłbyś, ale ci się nie chciało”. W brytyjskiej mowie tak samo brzmi You might have warned me! — to wyrzut, a nie przypuszczenie.

could have ma dwa sensy, a rozróżnia je sytuacja. It could have been Tom — przypuszczenie: nie wiem, kto to był, możliwe, że Tom. You could have been killed! — to, co się nie stało: mogłeś zginąć, ale nie zginąłeś. Jeśli wiemy, że zdarzenie nie nastąpiło, bierze się could have albo might have, a nie may have.

needn't — „można nie robić”. Żeby zrozumieć needn't have, najpierw — samo needn't. To to samo co don't need to (B1 #11): konieczności nie ma, można to zrobić, ale nie trzeba. You needn't come tomorrow = You don't need to come tomorrow. W odróżnieniu od don't need to needn't jest czasownikiem modalnym: bez to, bez do, jedna forma dla wszystkich osób: She needn't worry. We needn't hurry. To forma brytyjska i żyje prawie tylko w przeczeniu: w twierdzeniu mówi się You need to call him — zwykły czasownik z to, a w pytaniu — Do I need to call him? Porównaj z zakazem: You needn't tell him — możesz mu nie mówić; You mustn't tell him — nie wolno mu mówić.

needn't have a didn't need to. Od needn't przeszłość buduje się tak samo jak od innych modalnych: needn't have + trzecia forma. A obok stoi znane didn't need to. Po polsku oba to często „nie musiałem”, choć polskie „niepotrzebnie” trafia dokładnie w needn't have. Angielski je rozróżnia:

I needn't have gone — the meeting was cancelled. poszedłem, i niepotrzebnie
I didn't need to go — the meeting was cancelled. nie było potrzeby; czy poszedłem, nie wiadomo
I needn't have cooked so much — half of it was left. gotowałem, i niepotrzebnie
I didn't need to cook — we went out to eat. nie było trzeba; tu jasne, że nie gotowałem

needn't have zawsze znaczy, że rzecz została zrobiona, a wysiłek okazał się zbędny. didn't need to mówi tylko, że konieczności nie było. Czy ktoś coś zrobił, czy nie, widać z reszty zdania, a najczęściej — nie: I didn't need to wait, so I went home.

Porównaj couldn't have i couldn't: He couldn't have done it — „niemożliwe, żeby on to zrobił”; He couldn't do it — „nie dał rady tego zrobić”. Po polsku oba to często „nie mógł tego zrobić”.

Więcej przykładów:

You must have been exhausted after the flight. Musiałeś być wykończony.
I may have left my keys at work. Może zostawiłem klucze w pracy.
She can't have finished already — she only started an hour ago. Niemożliwe, żeby już skończyła.
We shouldn't have booked such a cheap hotel. Nie trzeba było rezerwować takiego taniego hotelu.

Tak się nie mówi. ✗ They may have went home → ✓ They may have gone home. Po have — tylko trzecia forma, jak w would have (B2 #4). ✗ You needn't to worry → ✓ You needn't worry: po czasowniku modalnym to nie bywa. ✗ She must had left → ✓ She must have left: przeszłość niesie have, a nie had. ✗ He mustn't have known → ✓ He can't have known: mustn't to tylko zakaz, a „na pewno nie” to can't have. I must have called the bank — „pewnie dzwoniłem”, a nie „musiałem zadzwonić”; o obowiązku mówi się I should have called the bank (ale nie zadzwoniłem) albo I had to call the bank (i zadzwoniłem).

Sprawdź się. Jak powiedzieć „pewnie spóźnił się na pociąg”? Ulica jest sucha. Co powiesz o nocnym deszczu — must have rained czy can't have rained? Wziąłeś taksówkę, a potem okazało się, że przyjechał po ciebie przyjaciel. Jak powiedzieć „niepotrzebnie brałem taksówkę”?

pokaż odpowiedzi
He must have missed the train; It can't have rained — ulica byłaby mokra; I needn't have taken a taxi.
Reklama

Błędy osób mówiących po polsku

dostosowane do Twojego języka
1

„Nie musiał” jako mustn't have

„Nie musiał o tym wiedzieć” znaczy po polsku „może nie wiedział” i łatwo przechodzi w ✗ He mustn't have known. Ale mustn't to tylko zakaz (B1 #10). „Może nie wiedział” to ✓ He might not have known, a „na pewno nie wiedział” — ✓ He can't have known, dokładnie jak polskie „nie mógł wiedzieć”.

2

„Musiałem” jako must have

I must have called the bank znaczy „pewnie dzwoniłem do banku”, a nie „musiałem zadzwonić”. Polskie „musiałem” to i obowiązek, i przypuszczenie („musiałem zostawić klucze w pracy”), więc kusi, żeby obowiązek też oddać przez must have. O obowiązku: ✓ I had to call the bank (i zadzwoniłem) albo ✓ I should have called the bank („powinienem był”, ale nie zadzwoniłem).

3

Pominięte have

✗ You should told me → ✓ You should have told me; ✗ She must had left → ✓ She must have left. Przeszłość chce się pokazać samym czasownikiem, jak w polskim „powinieneś był powiedzieć”, „musiała wyjść”. Ale po czasowniku modalnym stoi tylko forma podstawowa, a przeszłość niesie have, a nie had.

4

„Nie musisz” jako mustn't

You mustn't tell him to nie „nie musisz mu mówić”, tylko „nie wolno ci mu mówić”. Polskie „nie musisz” brzmi jak mustn't i to jeden z najczęstszych fałszywych przyjaciół. „Nie musisz” to ✓ You needn't tell him albo You don't need to tell him.

5

needn't have i didn't need to bez rozróżnienia

„Nie musiałem czekać” bywa jednym i drugim. Ale I needn't have waited to „niepotrzebnie czekałem”, a I didn't need to wait — zwykle „nie czekałem, nie było potrzeby”. Wybieraj według tego, co było naprawdę.

Wymowa

4 min

have po czasowniku modalnym kurczy się do /əv/ i zlewa się z nim w jedno słowo:

must have /ˈmʌstəv/
should have /ˈʃʊdəv/
could have /ˈkʊdəv/
might have /ˈmaɪtəv/
can't have /ˈkɑːntəv/
needn't have /ˈniːdntəv/

Samo needn't — /ˈniːdnt/: /d/ przechodzi w /n/ bez samogłoski, a końcowego /t/ prawie nie słychać. Odróżnić needn't od need na słuch pomaga /n/ na końcu: You needn't wait /jə ˈniːdn ˈweɪt/.

To ta sama redukcja co w would have (B2 #4), i stąd ten sam błąd w pisowni rodzimych użytkowników: should of, must of. Rozpoznawać go warto, pisać — nie.

W przypuszczeniu akcent pada na czasownik główny: She must have LEFT. W wyrzucie — na modalny: You SHOULD have told me. You COULD have called! Głos na nim ostro opada.

Reklama

Tekst

6 min

When I got home on Tuesday, there was no sign of the parcel I'd been waiting for all week. The tracking app said it had been delivered at 2.15, but there was nothing on the doorstep.

My first thought was that somebody must have stolen it. Then I noticed a card on the mat: "Sorry we missed you." So the courier must have come to the house. But he can't have rung the bell — my partner was working upstairs all afternoon and didn't hear a thing. My partner might have had his headphones on, of course. Or the courier may not have rung at all: apparently, some of them just leave a card and drive off.

The card said the parcel had been left "in a safe place". I looked in the bin, behind the plants and under the car. Nothing. It couldn't have gone far, I thought. In the end I tried the neighbours. Mrs Patel at number twelve had it: she must have heard the van and gone out to take it in.

Looking back, I should have asked her first — she takes in parcels for half the street. And I needn't have searched the bin in the rain. My partner, of course, says I could have just called the delivery company. He's right. But he could also have opened the door when the courier came.

Czytanie na głos

Ćwiczenia

35 min

1. Uzupełnianie luk. Przypuszczenie o przeszłości: must have, can't have albo might have.

  1. Her coat isn't here — she (leave) already
  2. He (see) us — he would have said hello
  3. I'm not sure where Jo is. She (go) to the gym
  4. The ground is dry, so it (rain) last night
  5. You (be) tired after such a long drive
  6. They're not answering. They (not / hear) the phone
  7. The window is broken — somebody (break) in
  8. He didn't answer the phone because he (sleep). (forma ciągła)
Pokaż odpowiedzi
must have left; can't have seen / couldn't have seen; might have gone / may have gone / could have gone; can't have rained / couldn't have rained; must have been; might not have heard / may not have heard; must have broken; must have been sleeping

2. Wybór: should have, shouldn't have, needn't have czy didn't need to?

  1. I (buy) so much bread — half of it went stale
  2. You (tell) me about the problem earlier — I could have helped
  3. We (book) a table — the restaurant was empty, so we just walked in
  4. I (eat) that second pizza. I feel terrible
  5. You (bring) an umbrella — it didn't rain all day
  6. The taxi was already paid for, so I (pay) the driver
Pokaż odpowiedzi
needn't have bought; should have told; didn't need to book; shouldn't have eaten; needn't have brought; didn't need to pay

3. Przepisz z needn't. Sens — „można nie robić”.

  1. You don't need to bring anything — we've got plenty of food.
  2. It isn't necessary for you to wait for me.
  3. She doesn't need to worry about the exam — she's well prepared.
Pokaż odpowiedzi
You needn't bring anything — we've got plenty of food; You needn't wait for me; She needn't worry about the exam — she's well prepared

4. Przepisz jako przypuszczenie z czasownikiem modalnym.

  1. I'm sure she forgot about the meeting.
  2. Perhaps they missed the train.
  3. I'm sure he didn't read my email.
  4. It's possible that the parcel was delivered next door.
  5. I'm certain that you were exhausted after the flight.
  6. Maybe she didn't get my message.
Pokaż odpowiedzi
She must have forgotten about the meeting; They might have missed the train / They may have missed the train / They could have missed the train; He can't have read my email / He couldn't have read my email; The parcel might have been delivered next door / The parcel may have been delivered next door / The parcel could have been delivered next door; You must have been exhausted after the flight; She might not have got my message / She may not have got my message

5. Rozwiń podpowiedź w ocenę po fakcie: jedno zdanie ze słowem z nawiasu.

  1. He didn't save the file, and he lost everything. (should)
  2. She left the door unlocked. Someone stole her bike. (shouldn't)
  3. You knew I was ill, but you didn't call. (could — wyrzut)
  4. I didn't check the timetable, so we missed the last bus. (should)
  5. We paid for express delivery, but the parcel came at the normal time anyway. (needn't)
Pokaż odpowiedzi
He should have saved the file; She shouldn't have left the door unlocked; You could have called me / You could have called; I should have checked the timetable; We needn't have paid for express delivery

6. Wyszukiwanie błędów. Znajdź błąd i popraw — w każdym zdaniu jest jeden.

  1. He mustn't have known about the meeting.
  2. You should told me earlier.
  3. She must had left before we arrived.
  4. They may have went home already.
  5. I must have called the bank yesterday, but I forgot. (miałem zadzwonić)
  6. You should of asked me first.
Pokaż odpowiedzi
He can't have known about the meeting / He couldn't have known about the meeting; You should have told me earlier; She must have left before we arrived; They may have gone home already; I should have called the bank yesterday, but I forgot / I was supposed to call the bank yesterday, but I forgot; You should have asked me first

7. Przetłumacz na angielski.

1) Pewnie spóźnił się na pociąg. 2) Niemożliwe, żeby to powiedziała: była w Londynie. 3) Powinieneś był mnie uprzedzić. 4) Niepotrzebnie tyle gotowałem: nikt nie przyszedł. 5) Mogłeś mi pomóc!

Pokaż odpowiedzi
He must have missed the train; She can't have said that — she was in London / She couldn't have said that — she was in London; You should have warned me; I needn't have cooked so much — nobody came; You could have helped me!

8. Odpowiedz pełnymi zdaniami.

Wyjaśnij trzy zagadki przypuszczeniami, po dwa na każdą. Odpowiedzi poniżej to wzór. 1) Your colleague didn't come to work and isn't answering the phone. What might have happened? 2) You come home and the kitchen window is open. You're sure you closed it. What could have happened? 3) A friend arrived at your party two hours late and very wet. What must have happened?

Pokaż odpowiedzi
He might have overslept, or he may have been taken ill and gone to the doctor; Someone in the family must have come home early, or the wind could have blown it open; She must have missed the bus and walked, or her car might have broken down in the rain
Reklama

Podsumowanie

Omówione: czasownik modalny + have + trzecia forma we wszystkich formach, skala przypuszczenia o przeszłości, ocena po fakcie przez should have, could have, needn't have, dwa sensy could have, needn't + czasownik a mustn't, needn't have a didn't need to, can't have zamiast mustn't have, must have — nie „musiałem (zrobić)”. Dalej — lekcja 10: ocenić prawdopodobieństwo.

Koniec części głównej

Lekcja zostanie zaliczona po wykonaniu ćwiczeń. Wszystko po tym jest opcjonalne.

Lekcja 118

opcjonalne

Słownictwo do fiszek

16 słów
  • needn't /ˈniːdnt/ nie musisz (można nie robić)
  • no sign of /nəʊ ˈsaɪn əv/ ani śladu (czegoś)
  • doorstep /ˈdɔːstep/ próg (przed drzwiami)
  • courier /ˈkʊriə/ kurier
  • ring the bell /ˌrɪŋ ðə ˈbel/ zadzwonić do drzwi
  • headphones /ˈhedfəʊnz/ słuchawki
  • apparently /əˈpærəntli/ podobno, najwyraźniej
  • drive off /ˌdraɪv ˈɒf/ odjechać
  • bin /bɪn/ kosz na śmieci
  • take in /ˌteɪk ˈɪn/ odebrać (paczkę za kogoś)
  • looking back /ˌlʊkɪŋ ˈbæk/ z perspektywy czasu
  • stale /steɪl/ czerstwy
  • unlocked /ʌnˈlɒkt/ niezamknięty na klucz
  • express delivery /ɪkˌspres dɪˈlɪvəri/ dostawa ekspresowa
  • blow open /ˌbləʊ ˈəʊpən/ otworzyć na oścież (o wietrze)
  • be taken ill /bi ˌteɪkən ˈɪl/ nagle zachorować

Pisanie

Osiem-dziesięć zdań — analiza nieudanego dnia po fakcie: co poszło nie tak, trzy-cztery przypuszczenia, dlaczego, i trzy oceny — co trzeba było zrobić inaczej i co zrobiłeś niepotrzebnie.

Wzór

Last Friday our team presentation went badly. The projector didn't work, so somebody must have changed the settings after the last meeting. It can't have been Mark — he was on holiday all week. The cleaners might have unplugged it. I should have tested everything the evening before. We shouldn't have left the slides on one laptop, either. Anna could have brought a copy, but nobody asked her to. And I needn't have printed fifty handouts: only twelve people came.

Lista kontrolna

Wersja robocza jest zapisana na tym urządzeniu

Masz pomysł na funkcję?

Wyślij pomysł
Reklama
Reklama