Að segja ævisögu
Ég get sagt ævisögu manneskju — mína eigin eða annarra — með ártölum.
Tilkynntur kjarnatími. Tvö kjarnaþáttanna bera enga tölu, svo raunveruleg kennslustund er lengri en þessi summa.
Málfræði
4 mín.Ævisaga er sögð í einfaldri þátíð (Past Simple): allir atburðirnir eru liðnir og bundnir við ákveðinn tíma.
| He was born in 1965 in a small town. | |
| He studied medicine and became a doctor. | |
| In 1990 he moved to London, where he worked for ten years. | |
| He died in 2018. |
Núliðin tíð kemur aðeins fyrir í ævisögu manneskju sem er á lífi — þar sem tenging við nútímann er til staðar:
| She has written four books. | Hún er á lífi og getur skrifað fleiri. |
| He wrote four books. | Hann er látinn, talan er endanleg. |
Ártöl eru lesin í pörum, en það eru undantekningar:
| 1965 | nineteen sixty-five |
| 1995 | nineteen ninety-five |
| 2000 | two thousand |
| 2005 | two thousand and five |
| 2015 | twenty fifteen (eða two thousand and fifteen) |
Orð um tímaröð: at the age of, two years later, after that, from 1990 to 2000, until, during.
Villur íslenskumælandi nemenda
skrifað fyrir þitt tungumál„Hann er fæddur 1938“
✗ He is born in 1938
✓ He was born in 1938
Íslenskan segir „er fæddur“ líka í ævisögum; á ensku er fæðingin liðinn atburður (lexía 19).
Ártal án in
✗ He moved to Reykjavik 1962
✓ He moved to Reykjavik in 1962
Á íslensku stendur ártalið oft án forsetningar; á ensku þarf in með ári og on með dagsetningu: on the third of May 1990 (lexía A1 #31).
Ártöl í hundruðum
„Nítján hundruð sextíu og fimm“ verður að nineteen hundred and sixty-five. Það skilst, en hljómar gamaldags; venjulega er sagt ✓ nineteen sixty-five.
Starfsheiti án a
✗ He worked as engineer
✗ He became doctor
✓ as an engineer
became a doctor. „Vann sem verkfræðingur“: íslenskan hefur engan óákveðinn greini, en á ensku fær starfsheiti a / an (lexía A1 #8).
Framburður
3 mín.Ártöl eru borin fram í einni lotu, í tveimur áherslueiningum: nineteen sixty-five. Hlé á milli paranna eyðileggur töluna.
2000 — two thousand, 2015 — twenty fifteen. Eftir 2010 eru báðar myndirnar jafngildar, en í tali er sú stutta algengari.
Texti
3 mín.My grandfather was born in 1938 in a small town near the sea. He left school at the age of fifteen and started working in a factory. In 1962 he moved to Reykjavik, where he met my grandmother. They got married two years later and had three children. He worked as an engineer until 1998. He died in 2011.
Æfingar
8–10 mín.1. Lestu ártölin.
1965, 1995, 2000, 2008, 2015
Sýna svörin
2. Eyðufylling.
- He (move) to London in 1990
- She (write) four books — hún er að skrifa þá fimmtu
- He (die) in 2011
Sýna svörin
3. Eyðufylling.
- 1990
- the age of fifteen
- 1990 2000
- He worked there 1998
Sýna svörin
4. Röð atburða.
Raðaðu í rétta röð: got married, was born, died, left school, moved to Reykjavik.
Sýna svörin
Samantekt
Farið yfir
- ævisaga í einfaldri þátíð
- núliðin tíð um þann sem er á lífi
- lestur ártala
- orð um tímaröð
Næst — lexía 35: að skrifa bréf.
Endir kjarna
Kennslustund telst lokið þegar æfingum er lokið. Allt eftir þetta er valfrjálst.
valfrjálst
Orðaforði í spjaldastokkinn
13 orð- retire /rɪˈtaɪə/ fara á eftirlaun
- die /daɪ/ deyja
- grow up /ɡrəʊ ˈʌp/ alast upp, vaxa úr grasi
- get married /ɡet ˈmærid/ gifta sig
- graduate /ˈɡrædʒueɪt/ útskrifast (úr háskóla)
- become /bɪˈkʌm/ verða
- became /bɪˈkeɪm/ varð
- leave school /liːv ˈskuːl/ ljúka skóla, hætta í skóla
- at the age of /ət ði ˈeɪdʒ əv/ … ára að aldri
- later /ˈleɪtə/ seinna, síðar
- until /ənˈtɪl/ þangað til, til (um tíma)
- during /ˈdjʊərɪŋ/ á meðan á … stendur, í (um tíma)
- medicine /ˈmedsn/ læknisfræði
Ritun
Sex setningar — ævisaga einhvers í fjölskyldunni þinni, með fjórum ártölum.
Fyrirmynd
My grandfather was born in 1938. He left school at the age of fifteen. In 1962 he moved to Reykjavik, where he met my grandmother. They got married two years later. He worked as an engineer until 1998. In 2005 they bought a house near the sea.
Gátlisti
Æfðu þessa kennslustund í hinum köflunum
Áttu hugmynd að nýjum eiginleika?
⚑ valfrjálst