דקדוק נותרו ~52 דק' מהליבה

לומר כמה זמן אני כבר עושה את זה

אחרי השיעור הזה תוכל

אני יכול/ה לומר כמה זמן נמשך עיסוק שעדיין נמשך עד עכשיו, ולהסביר תוצאה שרואים.

התחל את השיעור ליבה 52 דק' · שלבים: 6 · אופציונלי: +2

זמן הליבה המוצהר. שניים מבלוקי הליבה אינם נושאים מספר, ולכן השיעור האמיתי ארוך יותר מסכום זה.

דקדוק

14 דקות

ברמה A2 דיברתם על משך בעזרת Present Perfect: I've lived here for five years (A2 #5). לזמן הזה יש בן זוג — Present Perfect Continuous. צריך אותו כשחשוב לא מה נעשה, אלא במה האדם עסוק וכמה זמן התהליך כבר נמשך.

הצורה מורכבת משני חלקים מוכרים: מ־Present Perfect — have או has ו־been (הצורה השלישית של be), ומהזמן המתמשך — פועל עם -ing.

חיווי I've been waiting for an hour. / She's been working since eight.
שלילה I haven't been sleeping well.
שאלה Have you been waiting long? / How long have you been learning English?
תשובה קצרה Yes, I have. / No, she hasn't.

בתשובה הקצרה לא חוזרים על been: רק have או has. וגם been עצמו לא אומר כאן "היה": זו חוליה דקדוקית שמחברת את ה־Perfect עם הצורה המתמשכת, ואין צורך לתרגם אותה בנפרד.

מתי משתמשים בו.

תהליך שהתחיל בעבר ונמשך עכשיו — בדרך כלל עם for, since, How long…?: I've been learning English for three years. בעברית כאן הווה ("אני לומד/ת אנגלית שלוש שנים"), והאנגלית בוחרת ב־Perfect, כי היא מודדת קטע זמן מהעבר ועד היום.

תהליך שהסתיים זה עתה, ורואים את עקבותיו: You're out of breath. Have you been running? אנחנו לא רואים את הריצה עצמה, אלא את זה שהאדם מתנשף. וכך גם: The streets are wet — it's been raining.

עיסוק שחוזר על עצמו בזמן האחרון: I've been sleeping badly lately. She's been calling me every day this week.

השוו ל־Present Perfect הפשוט. הצורה המתמשכת מדברת על העיסוק, הפשוטה — על התוצאה.

תהליך — Continuous תוצאה — Simple
I've been painting the kitchen. I've painted the kitchen.
הידיים בצבע, ייתכן שהעבודה עוד לא הסתיימה המטבח מוכן
I've been writing emails all morning. I've written ten emails.
חשוב במה עסקתי חשוב כמה נעשה

מכאן כלל מעשי: על השאלה How long…? עונים בדרך כלל בצורה המתמשכת, ועל How many…? ו־How much…? — בפשוטה. מספר של דברים גמורים סוגר את הפעולה, והצורה המתמשכת משאירה אותה פתוחה: I've read three chapters, ולא "שלושה פרקים בתהליך".

עם הפעלים live, work, study, teach מתאימות שתי הצורות: I've lived here for ten years = I've been living here for ten years. הצורה המתמשכת נשמעת קצת יותר זמנית: כך מדברים על משהו שעשוי להשתנות בקרוב.

נימה של חוסר שביעות רצון. Present Perfect Continuous נשמע לא פעם בתלונות: Someone's been using my laptop! הדובר רואה עקבות של עיסוק של מישהו אחר, וזה לא מוצא חן בעיניו. Present Perfect הפשוט היה מדווח רק על העובדה. בשלילה ההבדל זהה: I haven't been sleeping well — השינה לא מסתדרת בזמן האחרון; I haven't slept — התוצאה חסרה לגמרי: לא ישנתי בכלל.

פעלי מצב לא באים בצורה המתמשכת. הם מתארים לא פעולה, אלא מצב עניינים: know, like, love, want, believe, understand, own, be. איתם — רק Present Perfect הפשוט: I've known her since school. We've had this car for ten years. ל־have במובן "שיש לי" אין צורה מתמשכת, ובמובן "לחוות, לעבור" — יש: We've been having problems with the car.

כך לא אומרים. ✗ I've been having this car for ten years → ✓ I've had this car for ten years.

בדקו את עצמכם. איך אומרים "אני מחכה כבר עשרים דקות"? איזו צורה צריך ב־I've ___ (read) fifty pages, ולמה? אפשר לומר I've been knowing him for years?

הצג תשובות
I've been waiting for twenty minutes; הפשוטה — I've read fifty pages, כי נאמר כמה נעשה; אי אפשר: know הוא פועל מצב, צריך I've known him for years.
פרסומת

שגיאות של דוברי עברית

מותאם לשפה שלך
1

הווה במקום Perfect

✗ I work here for five years → ✓ I've been working here for five years; ✗ How long are you waiting? → ✓ How long have you been waiting? "אני עובד כאן חמש שנים", "כמה זמן אתה מחכה?" — בעברית הווה, והוא נראה כמו התרגום המדויק. אבל עם for ו־How long האנגלית מודדת קטע זמן עד היום, וזו עבודה של Perfect.

2

from במקום since

✗ I've been learning English from January

✓ I've been learning English since January

"מינואר" מתורגם ל־from, אבל לנקודת התחלה שממנה הדבר נמשך עד היום — since. ולאורך הקטע — for: for three years, ולא since three years (A2 #5).

3

צורה מתמשכת עם מספר

✗ I've been writing ten emails today

✓ I've written ten emails today

בעברית "כתבתי" אחד משמש גם לתהליך וגם לתוצאה, ואת הבחירה באנגלית צריך לעשות במודע. מספר הוא תוצאה גמורה, והצורה המתמשכת לא מדברת על תוצאה.

4

פועל מצב עם -ing

✗ I've been knowing him since school

✓ I've known him since school

גם בעברית אין חלוקה לפעלי פעולה ופעלי מצב: "מכיר" ו"עובד" נוטים באותו אופן, ואת האיסור צריך לזכור בנפרד.

הגייה

3 דקות

been במבנה הזה לא מוטעם וקצר — /bɪn/, ולא /biːn/: I've been waiting /aɪv bɪn ˈweɪtɪŋ/. את הקבוצה I've been אומרים מהר, בנשימה אחת, וההטעמה נופלת על הפועל העיקרי: I've been waiting, She's been working.

בשאלה How long have you been…? שלוש מילים ברצף לא מוטעמות: /haʊ ˈlɒŋ əv jə bɪn ˈweɪtɪŋ/ — have מתכווץ ל־/əv/, you — ל־/jə/.

את /biːn/ המלא שומעים רק כש־been מוטעם, למשל בסוף שאלה: Where have you been?

פרסומת

טקסט

5 דקות

Hello, Tom! I haven't seen you for ages. What have you been doing?

Hi, Sarah. We've been renovating the house. We've been working on it since March, and it still isn't finished.

You look tired. And you've got paint on your hands!

Yes, I've been painting the kitchen all morning. I've done two walls so far. Emma has been choosing colours for weeks — she's changed her mind three times.

How long have you been living here now?

Almost two years. We've known the neighbours since the first day, and they've been really kind. Mr Hughes next door has lent us his ladder twice.

And the garden?

Don't ask. It's been raining for days, so I haven't touched it.

Well, the house looks lovely from the street. Good luck with the rest!

Thanks. Come round for a cup of tea next month — I hope the kitchen will be finished by the summer!

קריאה בקול

תרגילים

30 דקות

1. בחירה.

  1. I (read) this book for a week — נשארו עוד מאה עמודים
  2. I (read) this book — אני יכול/ה לספר איך הוא נגמר
  3. She (write) three emails since lunch
  4. She (write) emails since lunch
  5. It (rain) all day
  6. I (know) Tom since we were at school
  7. How long you (wait)?
  8. We (have) this flat for six years
הצג תשובות
have been reading; have read; has written; has been writing; has been raining; have known; have / been waiting; have had

2. השלימו for או since.

  1. I've been learning Spanish two years
  2. She's been working here March
  3. We've known each other we were children
  4. He's been waiting half an hour
  5. It's been raining Tuesday
הצג תשובות
for; since; since; for; since

3. מציאת שגיאה.

  1. I work here for five years.
  2. How long are you waiting?
  3. I've been writing ten emails today.
  4. I've been knowing him since school.
  5. She's been learning English since three years.
הצג תשובות
I've been working here for five years / I've worked here for five years; How long have you been waiting?; I've written ten emails today; I've known him since school; She's been learning English for three years

4. הפכו לשאלה How long…?

  1. She is learning Spanish.
  2. They are living in Leeds.
  3. He is working on the project.
  4. You are waiting for the bus.
  5. It is raining.
הצג תשובות
How long has she been learning Spanish?; How long have they been living in Leeds? / How long have they lived in Leeds?; How long has he been working on the project?; How long have you been waiting for the bus?; How long has it been raining?

5. הרחיבו את הרמז:

  1. Your hands are dirty. (I / dig / in the garden)
  2. Your eyes are red. (I / work / at the computer all day)
  3. You're out of breath. (I / run)
  4. The kitchen smells of onions. (we / cook)
הצג תשובות
I've been digging in the garden; I've been working at the computer all day; I've been running; We've been cooking

6. כתבו מחדש: במקום התהליך ציינו את התוצאה

  1. I've been writing emails. (ten)
  2. She's been painting the fence. (half of it)
  3. We've been picking apples. (three boxes)
הצג תשובות
I've written ten emails; She's painted half of the fence / She's painted half the fence / She's painted half of it; We've picked three boxes of apples / We've picked three boxes

7. תרגמו לאנגלית.

1) אני לומד/ת אנגלית כבר ארבע שנים. 2) כמה זמן את/ה כבר מחכה? 3) אנחנו מכירים זה את זה מילדות. 4) כל היום אני צובע/ת את המטבח, וכבר צבעתי שני קירות.

הצג תשובות
I've been learning English for four years; How long have you been waiting?; We've known each other since we were children / We've known each other since childhood; I've been painting the kitchen all day, and I've painted two walls
פרסומת

סיכום

בשיעור זה למדנו

  • Present Perfect Continuous בכל הצורות
  • שלושה מקרי שימוש
  • תהליך מול תוצאה
  • How long מול How many
  • פעלי מצב
  • for ו־since

השיעור הבא — שיעור 5: כל מערכת העתיד.

סוף הליבה

השיעור נחשב כהושלם לאחר ביצוע התרגילים. כל מה שאחרי זה אופציונלי.

שיעור 77

אופציונלי

אוצר מילים לחפיסה

16 מילים
  • renovate /ˈrenəveɪt/ לשפץ (דירה, מטבח)
  • paint /peɪnt/ לצבוע
  • wall /wɔːl/ קיר
  • colour /ˈkʌlə/ צבע
  • change your mind /ˌtʃeɪndʒ jə ˈmaɪnd/ לשנות את הדעה
  • for ages /fər ˈeɪdʒɪz/ המון זמן, נצח
  • neighbour /ˈneɪbə/ שכן
  • next door /ˌnekst ˈdɔː/ בבית הסמוך, בשכנות
  • lend /lend/ להשאיל (למישהו)
  • ladder /ˈlædə/ סולם
  • come round /ˌkʌm ˈraʊnd/ לקפוץ לביקור
  • lovely /ˈlʌvli/ נהדר, מקסים
  • out of breath /ˌaʊt əv ˈbreθ/ מתנשף, חסר נשימה
  • dig /dɪɡ/ לחפור
  • dirty /ˈdɜːti/ מלוכלך
  • tired /ˈtaɪəd/ עייף

כתיבה

שישה משפטים: במה אתם עסוקים בזמן האחרון, כמה זמן, ומה כבר נעשה. לפחות שתי צורות מתמשכות ושתיים פשוטות.

דוגמה

I've been learning to play the guitar since January. I've been practising every evening, and I've learnt six songs so far. My neighbours have been very patient. I've also been reading a lot lately — I've finished three novels this month. I haven't been sleeping much!

רשימת בדיקה

הטיוטה נשמרה במכשיר זה
פרסומת

יש לכם רעיון לפיצ'ר חדש?

שלחו רעיון
פרסומת
פרסומת