Sabihin kung gaano na katagal ko itong ginagawa
Kaya kong sabihin kung gaano na katagal ang isang gawaing nagpapatuloy pa hanggang ngayon, at ipaliwanag ang nakikitang resulta.
Inihayag na oras ng pangunahing bahagi. Dalawa sa mga pangunahing bloke ay walang numero, kaya mas mahaba ang tunay na aralin kaysa sa kabuuan nito.
Gramatika
14 minSa A2, perfect ang ginamit ninyo para sa tagal: I've lived here for five years (A2 #5). May kapares ang panahunang ito — ang tuloy-tuloy na perfect, Present Perfect Continuous. Kailangan ito kapag ang mahalaga ay hindi kung ano ang natapos, kundi kung ano ang pinagkakaabalahan ng tao at gaano na katagal ang proseso.
Ang anyo ay binubuo ng dalawang kilalang bahagi: mula sa perfect — have o has at been (ikatlong anyo ng be), mula sa continuous — pandiwang may -ing.
| paturol | I've been waiting for an hour. / She's been working since eight. |
| negatibo | I haven't been sleeping well. |
| tanong | Have you been waiting long? / How long have you been learning English? |
| maikling sagot | Yes, I have. / No, she hasn't. |
Sa maikling sagot, hindi inuulit ang been: have o has lang. At ang been mismo ay hindi nangangahulugang “naging” o “nasa” dito: pang-ugnay lang ito na nagdudugtong sa perfect at sa anyong continuous, at hindi na kailangang isalin nang hiwalay.
Kailan ginagamit.
Nagsimula ang proseso sa nakaraan at nagpapatuloy ngayon — karaniwang kasama ng for, since, How long…?: I've been learning English for three years. Sa Tagalog, nasa anyong nagaganap ang pandiwa rito, kasama ang “na” (“Tatlong taon na akong nag-aaral ng Ingles”), pero perfect ang ginagamit ng Ingles, dahil sinusukat nito ang agwat mula sa nakaraan hanggang sa araw na ito.
Katatapos lang ng proseso, at nakikita ang mga bakas nito: You're out of breath. Have you been running? Hindi ang pagtakbo mismo ang nakikita natin, kundi na hinihingal ang tao. Ganito rin: The streets are wet — it's been raining.
Gawaing paulit-ulit nitong mga nakaraang araw: I've been sleeping badly lately. She's been calling me every day this week.
Paghambingin sa simpleng perfect. Tungkol sa gawain ang anyong continuous, tungkol sa resulta ang simple.
| proseso — Continuous | resulta — Simple |
|---|---|
| I've been painting the kitchen. | I've painted the kitchen. |
| may pintura ang mga kamay, maaaring hindi pa tapos ang trabaho | tapos na ang kusina |
| I've been writing emails all morning. | I've written ten emails. |
| mahalaga kung ano ang ginagawa | mahalaga kung gaano karami ang natapos |
Mula rito ang praktikal na tuntunin: sa tanong na How long…?, karaniwang anyong continuous ang sagot; sa How many…? at How much…? — simple. Isinasara ng bilang ng mga natapos na bagay ang kilos, samantalang pinananatili itong bukas ng anyong continuous: I've read three chapters, at hindi “tatlong kabanatang ginagawa pa”.
Sa mga pandiwang live, work, study, teach, puwede ang dalawang anyo: I've lived here for ten years = I've been living here for ten years. Medyo mas pansamantala ang dating ng anyong continuous: ginagamit ito para sa maaaring magbago sa lalong madaling panahon.
Bahid ng pagkainis. Madalas marinig ang tuloy-tuloy na perfect sa mga reklamo: Someone's been using my laptop! Nakikita ng nagsasalita ang bakas ng gawain ng iba, at hindi niya ito gusto. Katotohanan lang ang iuulat ng simpleng perfect. Ganito rin ang pagkakaiba sa negatibo: I haven't been sleeping well — hindi maayos ang tulog nitong mga nakaraang araw; I haven't slept — wala talagang resulta, hindi nakatulog kahit kaunti.
Hindi ginagamit sa anyong continuous ang mga pandiwa ng kalagayan. Hindi kilos ang inilalarawan nila, kundi kalagayan: know, like, love, want, believe, understand, own, be. Simpleng perfect lang ang kasama nila: I've known her since school. We've had this car for ten years. Walang anyong continuous ang have sa kahulugang “magkaroon, mag-ari”, pero mayroon sa kahulugang “makaranas, magpalipas”: We've been having problems with the car.
Hindi ganito ang sinasabi. ✗ I've been having this car for ten years → ✓ I've had this car for ten years.
Subukin ang sarili. Paano sasabihin ang “Dalawampung minuto na akong naghihintay”? Anong anyo ang kailangan sa I've ___ (read) fifty pages, at bakit? Puwede bang sabihing I've been knowing him for years?
ipakita ang mga sagot
Mga mali ng mga nagsasalita ng Filipino
isinulat para sa iyong wikaKasalukuyan sa halip na perfect
✗ I work here for five years → ✓ I've been working here for five years; ✗ How long are you waiting? → ✓ How long have you been waiting? Nasa anyong nagaganap ang “Limang taon na akong nagtatrabaho rito” at “Gaano ka na katagal naghihintay?”, kaya parang tamang salin ang kasalukuyan. Pero sa for at How long, sinusukat ng Ingles ang agwat hanggang ngayon, at trabaho iyan ng perfect.
Ang “na” bilang already
✗ I'm already waiting for twenty minutes
✓ I've been waiting for twenty minutes
Hindi already ang “na” sa “Dalawampung minuto na akong naghihintay”: ang kahulugang “hanggang ngayon” ay dala na ng perfect at ng for.
from sa halip na since
✗ She's been working here from March
✓ She's been working here since March
Parang from March ang “mula Marso”, pero ang simulang umaabot hanggang ngayon ay since (A2 #5).
Pandiwa ng kalagayan na may -ing
✗ I've been knowing him since school
✓ I've known him since school
Nagpapatuloy pa ang pagkakakilala, kaya parang angkop ang -ing. Pero kalagayan ang know, like, want, own, hindi kilos, at walang anyong continuous ang mga ito.
Pagbigkas
3 minWalang diin at maikli ang been sa konstruksiyong ito — /bɪn/, hindi /biːn/: I've been waiting /aɪv bɪn ˈweɪtɪŋ/. Mabilis na binibigkas ang grupong I've been, sa iisang hinga, at nasa pangunahing pandiwa ang diin: I've been waiting, She's been working.
Sa tanong na How long have you been…?, tatlong magkakasunod na salita ang walang diin: /haʊ ˈlɒŋ əv jə bɪn ˈweɪtɪŋ/ — umiikli ang have sa /əv/, ang you — sa /jə/.
Naririnig lang ang buong /biːn/ kapag may diin ang been, halimbawa sa dulo ng tanong: Where have you been?
Teksto
5 minHello, Tom! I haven't seen you for ages. What have you been doing?
Hi, Sarah. We've been renovating the house. We've been working on it since March, and it still isn't finished.
You look tired. And you've got paint on your hands!
Yes, I've been painting the kitchen all morning. I've done two walls so far. Emma has been choosing colours for weeks — she's changed her mind three times.
How long have you been living here now?
Almost two years. We've known the neighbours since the first day, and they've been really kind. Mr Hughes next door has lent us his ladder twice.
And the garden?
Don't ask. It's been raining for days, so I haven't touched it.
Well, the house looks lovely from the street. Good luck with the rest!
Thanks. Come round for a cup of tea next month — I hope the kitchen will be finished by the summer!
Mga pagsasanay
30 min1. Pagpili.
- I (read) this book for a week — may isang daang pahina pa
- I (read) this book — kaya kong ikuwento kung paano ito nagtatapos
- She (write) three emails since lunch
- She (write) emails since lunch
- It (rain) all day
- I (know) Tom since we were at school
- How long you (wait)?
- We (have) this flat for six years
Ipakita ang mga sagot
2. Ilagay ang for o since.
- I've been learning Spanish two years
- She's been working here March
- We've known each other we were children
- He's been waiting half an hour
- It's been raining Tuesday
Ipakita ang mga sagot
3. Paghahanap ng mali.
- I work here for five years.
- How long are you waiting?
- I've been writing ten emails today.
- I've been knowing him since school.
- She's been learning English since three years.
Ipakita ang mga sagot
4. Gawing tanong na How long…?
- She is learning Spanish.
- They are living in Leeds.
- He is working on the project.
- You are waiting for the bus.
- It is raining.
Ipakita ang mga sagot
5. Palawakin ang pahiwatig:
- Your hands are dirty. (I / dig / in the garden)
- Your eyes are red. (I / work / at the computer all day)
- You're out of breath. (I / run)
- The kitchen smells of onions. (we / cook)
Ipakita ang mga sagot
6. Isulat muli: sa halip na proseso, banggitin ang resulta
- I've been writing emails. (ten)
- She's been painting the fence. (half of it)
- We've been picking apples. (three boxes)
Ipakita ang mga sagot
7. Isalin sa Ingles.
1) Apat na taon na akong nag-aaral ng Ingles. 2) Gaano ka na katagal naghihintay? 3) Magkakilala na kami mula pa noong mga bata kami. 4) Buong araw akong nagpintura ng kusina, at dalawang pader na ang napinturahan ko.
Ipakita ang mga sagot
Buod
Natalakay
- ang Present Perfect Continuous sa lahat ng anyo nito
- tatlong kaso ng paggamit
- proseso laban sa resulta
- How long laban sa How many
- ang mga pandiwa ng kalagayan
- for at since
Susunod — aralin 5: ang buong sistema ng hinaharap.
Dulo ng core
Itinuturing na tapos ang aralin kapag nagawa na ang mga ehersisyo. Lahat pagkatapos nito ay opsyonal.
opsyonal
Bokabularyo para sa deck
16 salita- renovate /ˈrenəveɪt/ ayusin, i-renovate (bahay, apartment)
- paint /peɪnt/ pinturahan
- wall /wɔːl/ pader, dingding
- colour /ˈkʌlə/ kulay
- change your mind /ˌtʃeɪndʒ jə ˈmaɪnd/ magbago ng isip
- for ages /fər ˈeɪdʒɪz/ napakatagal na, matagal na matagal
- neighbour /ˈneɪbə/ kapitbahay
- next door /ˌnekst ˈdɔː/ sa katabing bahay, katabi
- lend /lend/ magpahiram (sa iba)
- ladder /ˈlædə/ hagdan (na naililipat)
- come round /ˌkʌm ˈraʊnd/ dumalaw, bumisita
- lovely /ˈlʌvli/ napakaganda, kaaya-aya
- out of breath /ˌaʊt əv ˈbreθ/ hinihingal
- dig /dɪɡ/ maghukay
- dirty /ˈdɜːti/ marumi
- tired /ˈtaɪəd/ pagod
Pagsulat
Anim na pangungusap: ano ang pinagkakaabalahan ninyo nitong mga nakaraang araw, gaano na katagal, at ano na ang natapos. Hindi bababa sa dalawang anyong continuous at dalawang simple.
Halimbawa
I've been learning to play the guitar since January. I've been practising every evening, and I've learnt six songs so far. My neighbours have been very patient. I've also been reading a lot lately — I've finished three novels this month. I haven't been sleeping much!
Checklist
Magsanay sa araling ito sa iba pang mga seksyon
May ideya ka ba para sa feature?
⚑ opsyonal