Grammatica ~52 min van de kern over

Zeggen hoe lang ik al ergens mee bezig ben

Na deze les kun je

Ik kan zeggen hoe lang iets al duurt waar ik nu nog mee bezig ben, en een zichtbaar resultaat verklaren.

Start de les Kern 52 min · stappen: 6 · optioneel: +2

Opgegeven kerntijd. Twee van de kernblokken hebben geen tijdsaanduiding, dus de echte les duurt langer dan deze som.

Grammatica

14 min

Op A2 vertelde je over duur met de Present Perfect: I've lived here for five years (A2 #5). Die tijd heeft een partner: de duurvorm van de Present Perfect, de Present Perfect Continuous. Die heb je nodig als het er niet om gaat wat er af is, maar waar iemand mee bezig is en hoe lang dat al duurt.

De vorm bestaat uit twee bekende delen: van de Present Perfect — have of has en been (de derde vorm van be), van de duurvorm — het werkwoord op -ing.

bevestiging I've been waiting for an hour. / She's been working since eight.
ontkenning I haven't been sleeping well.
vraag Have you been waiting long? / How long have you been learning English?
kort antwoord Yes, I have. / No, she hasn't.

In het korte antwoord herhaal je been niet: alleen have of has. En been betekent hier niet ‘geweest’: het is een hulpschakel die de Present Perfect met de duurvorm verbindt, en je hoeft het niet apart te vertalen.

Wanneer gebruik je hem.

Een bezigheid begon in het verleden en loopt nu nog — meestal met for, since, How long…?: I've been learning English for three years. In het Nederlands staat hier de tegenwoordige tijd (‘ik leer al drie jaar Engels’), maar het Engels neemt de Present Perfect, omdat het de periode meet van het verleden tot vandaag.

Een bezigheid is net afgelopen, en je ziet de sporen ervan: You're out of breath. Have you been running? We zien niet het rennen zelf, maar dat iemand buiten adem is. Zo ook: The streets are wet — it's been raining.

Iets wat de laatste tijd steeds terugkomt: I've been sleeping badly lately. She's been calling me every day this week.

Vergelijk met de gewone Present Perfect. De duurvorm gaat over de bezigheid, de gewone vorm over het resultaat.

bezigheid — Continuous resultaat — Simple
I've been painting the kitchen. I've painted the kitchen.
verf aan je handen, het werk is misschien nog niet af de keuken is klaar
I've been writing emails all morning. I've written ten emails.
het gaat erom waar je mee bezig was het gaat erom hoeveel er af is

Daaruit volgt een handige regel: op de vraag How long…? antwoord je meestal met de duurvorm, op How many…? en How much…? met de gewone vorm. Een aantal afgeronde dingen sluit de handeling af, de duurvorm houdt haar open: I've read three chapters, maar niet ‘drie hoofdstukken in uitvoering’.

Bij de werkwoorden live, work, study, teach passen beide vormen: I've lived here for ten years = I've been living here for ten years. De duurvorm klinkt iets tijdelijker: zo praat je over iets wat binnenkort kan veranderen.

Een ondertoon van ergernis. De Present Perfect Continuous klinkt vaak in klachten: Someone's been using my laptop! De spreker ziet de sporen van wat een ander gedaan heeft, en dat bevalt hem niet. De gewone Present Perfect zou alleen het feit melden. In de ontkenning is het verschil hetzelfde: I haven't been sleeping well — het slapen gaat de laatste tijd niet goed; I haven't slept — er is helemaal geen resultaat, ik heb helemaal niet geslapen.

Toestandswerkwoorden staan niet in de duurvorm. Ze beschrijven geen handeling, maar een toestand: know, like, love, want, believe, understand, own, be. Daarbij staat alleen de gewone Present Perfect: I've known her since school. We've had this car for ten years. have in de betekenis ‘hebben, bezitten’ heeft geen duurvorm, maar in de betekenis ‘meemaken, doorbrengen’ wel: We've been having problems with the car.

Zo zeg je het niet. ✗ I've been having this car for ten years → ✓ I've had this car for ten years.

Test jezelf. Hoe zeg je ‘ik wacht al twintig minuten’? Welke vorm hoort in I've ___ (read) fifty pages, en waarom? Kun je zeggen I've been knowing him for years?

toon de antwoorden
I've been waiting for twenty minutes; de gewone — I've read fifty pages, omdat er gezegd wordt hoeveel er af is; nee: know is een toestandswerkwoord, het moet I've known him for years zijn.
Advertentie

Fouten van Nederlandstaligen

geschreven voor jouw taal
1

De tegenwoordige tijd in plaats van de Present Perfect

‘Ik werk hier al vijf jaar’ → ✗ I work here for five years → ✓ I've been working here for five years; ‘Hoe lang wacht je al?’ → ✗ How long are you waiting? → ✓ How long have you been waiting? Het Nederlands zegt dit in de tegenwoordige tijd, met ‘al’. Het Engels meet met for en How long de periode tot vandaag, en dat is werk voor de Present Perfect. Het ‘al’ wordt geen already: dat zit al in de tijd.

2

‘Sinds drie jaar’

✗ I've been learning English since three years

✓ I've been learning English for three years

In het Nederlands kan ‘sinds’ ook vóór een periode staan. In het Engels staat since alleen vóór een beginpunt (since Monday, since I was ten), en for vóór de lengte van de periode (A2 #5).

3

‘Ik ken hem al van school’

✗ I know him since school

✓ I've known him since school

En wie de duurvorm net geleerd heeft, schiet vaak door: ✗ I've been knowing him since school. know, like, want, have (‘bezitten’) krijgen nooit de duurvorm, ook niet hier.

4

De duurvorm met een aantal

‘Ik heb vandaag tien e-mails geschreven’ → ✗ I've been writing ten emails today → ✓ I've written ten emails today. De Nederlandse voltooide tijd zegt niet of het om de bezigheid of om het resultaat gaat; in het Engels moet je kiezen. Een aantal is een afgerond resultaat, dus de gewone vorm.

Uitspraak

3 min

been is in deze constructie onbeklemtoond en kort — /bɪn/, niet /biːn/: I've been waiting /aɪv bɪn ˈweɪtɪŋ/. De groep I've been spreek je snel uit, in één adem, en de klemtoon valt op het hoofdwerkwoord: I've been waiting, She's been working.

In de vraag How long have you been…? zijn drie woorden achter elkaar onbeklemtoond: /haʊ ˈlɒŋ əv jə bɪn ˈweɪtɪŋ/ — have krimpt tot /əv/, you tot /jə/.

De volle /biːn/ hoor je alleen als been de klemtoon draagt, bijvoorbeeld aan het eind van een vraag: Where have you been?

Advertentie

Tekst

5 min

Hello, Tom! I haven't seen you for ages. What have you been doing?

Hi, Sarah. We've been renovating the house. We've been working on it since March, and it still isn't finished.

You look tired. And you've got paint on your hands!

Yes, I've been painting the kitchen all morning. I've done two walls so far. Emma has been choosing colours for weeks — she's changed her mind three times.

How long have you been living here now?

Almost two years. We've known the neighbours since the first day, and they've been really kind. Mr Hughes next door has lent us his ladder twice.

And the garden?

Don't ask. It's been raining for days, so I haven't touched it.

Well, the house looks lovely from the street. Good luck with the rest!

Thanks. Come round for a cup of tea next month — I hope the kitchen will be finished by the summer!

Hardop lezen

Oefeningen

30 min

1. Meerkeuze.

  1. I (read) this book for a week — er zijn nog honderd bladzijden te gaan
  2. I (read) this book — ik kan vertellen hoe het afloopt
  3. She (write) three emails since lunch
  4. She (write) emails since lunch
  5. It (rain) all day
  6. I (know) Tom since we were at school
  7. How long you (wait)?
  8. We (have) this flat for six years
Toon de antwoorden
have been reading; have read; has written; has been writing; has been raining; have known; have / been waiting; have had

2. Vul for of since in.

  1. I've been learning Spanish two years
  2. She's been working here March
  3. We've known each other we were children
  4. He's been waiting half an hour
  5. It's been raining Tuesday
Toon de antwoorden
for; since; since; for; since

3. Foutopsporing.

  1. I work here for five years.
  2. How long are you waiting?
  3. I've been writing ten emails today.
  4. I've been knowing him since school.
  5. She's been learning English since three years.
Toon de antwoorden
I've been working here for five years / I've worked here for five years; How long have you been waiting?; I've written ten emails today; I've known him since school; She's been learning English for three years

4. Omzetoefening.

  1. She is learning Spanish.
  2. They are living in Leeds.
  3. He is working on the project.
  4. You are waiting for the bus.
  5. It is raining.
Toon de antwoorden
How long has she been learning Spanish?; How long have they been living in Leeds? / How long have they lived in Leeds?; How long has he been working on the project?; How long have you been waiting for the bus?; How long has it been raining?

5. Maak van de hint een volledig antwoord:

  1. Your hands are dirty. (I / dig / in the garden)
  2. Your eyes are red. (I / work / at the computer all day)
  3. You're out of breath. (I / run)
  4. The kitchen smells of onions. (we / cook)
Toon de antwoorden
I've been digging in the garden; I've been working at the computer all day; I've been running; We've been cooking

6. Herschrijf: noem in plaats van de bezigheid het resultaat

  1. I've been writing emails. (ten)
  2. She's been painting the fence. (half of it)
  3. We've been picking apples. (three boxes)
Toon de antwoorden
I've written ten emails; She's painted half of the fence / She's painted half the fence / She's painted half of it; We've picked three boxes of apples / We've picked three boxes

7. Vertaal naar het Engels.

1) Ik leer al vier jaar Engels. 2) Hoe lang wacht je al? 3) We kennen elkaar al sinds onze kindertijd. 4) Ik ben de hele dag bezig geweest met het verven van de keuken en heb twee muren geverfd.

Toon de antwoorden
I've been learning English for four years; How long have you been waiting?; We've known each other since we were children / We've known each other since childhood; I've been painting the kitchen all day, and I've painted two walls
Advertentie

Samenvatting

Behandeld

  • de Present Perfect Continuous in alle vormen
  • drie gebruiksgevallen
  • bezigheid tegenover resultaat
  • How long tegenover How many
  • toestandswerkwoorden
  • for en since

Volgende: les 5 — het hele systeem van de toekomst.

Einde van de kern

De les telt als voltooid zodra de oefeningen zijn gedaan. Alles daarna is optioneel.

Les 77

optioneel

Woordenschat voor de kaartenset

16 woorden
  • renovate /ˈrenəveɪt/ renoveren, opknappen (een woning, een keuken)
  • paint /peɪnt/ verven, schilderen
  • wall /wɔːl/ muur
  • colour /ˈkʌlə/ kleur
  • change your mind /ˌtʃeɪndʒ jə ˈmaɪnd/ van gedachten veranderen, je bedenken
  • for ages /fər ˈeɪdʒɪz/ heel lang, een eeuwigheid
  • neighbour /ˈneɪbə/ buurman, buurvrouw
  • next door /ˌnekst ˈdɔː/ hiernaast
  • lend /lend/ lenen (aan iemand), uitlenen
  • ladder /ˈlædə/ trap, ladder
  • come round /ˌkʌm ˈraʊnd/ langskomen
  • lovely /ˈlʌvli/ prachtig, heerlijk
  • out of breath /ˌaʊt əv ˈbreθ/ buiten adem
  • dig /dɪɡ/ graven
  • dirty /ˈdɜːti/ vies, vuil
  • tired /ˈtaɪəd/ moe

Schrijven

Zes zinnen: waar je de laatste tijd mee bezig bent, hoe lang al en wat er al af is. Minstens twee keer de duurvorm en twee keer de gewone vorm.

Voorbeeld

I've been learning to play the guitar since January. I've been practising every evening, and I've learnt six songs so far. My neighbours have been very patient. I've also been reading a lot lately — I've finished three novels this month. I haven't been sleeping much!

Checklist

Het concept is opgeslagen op dit apparaat
Advertentie

Oefen deze les in de andere secties

Dicteegebaseerd op deze les Schrijf op wat je hoort. De controle toont elk afwijkend woord en hoe. Schrijf de dictee Hardop lezengebaseerd op deze les Lees de lestekst hardop voor — spraakherkenning markeert de woorden die niet werden herkend. Lees de tekst hardop Lezen en luisterenA1–C1 Teksten op elk niveau met begripsvragen; het transcript opent nadat je hebt geantwoord. Probeer het

Heb je een idee voor een functie?

Idee versturen
Advertentie
Advertentie