Beknopt formuleren
Ik kan een bijzin vervangen door een beknopte constructie en een tekst twee keer zo kort maken zonder dat de betekenis verloren gaat.
Opgegeven kerntijd. Twee van de kernblokken hebben geen tijdsaanduiding, dus de echte les duurt langer dan deze som.
Grammatica
18 minEen goede Engelse tekst zegt veel met weinig woorden. Een van de belangrijkste manieren om in te korten is de deelwoordconstructie. Een bijzin met who of which (B1 #17) of met een voegwoord als when, because, after krimpt tot één vorm van het werkwoord: The man who is standing there → The man standing there. Het Nederlands kent dit ook, maar vooral in schrijftaal: ‘de bij de deur staande man’, ‘de verstuurde brieven’, ‘thuisgekomen, zette hij koffie’ — de beknopte bijzin. Het Engels heeft er drie vormen voor, en elk ervan kan zowel een zelfstandig naamwoord nader bepalen als een hele bijzin vervangen.
De vorm: drie vormen, drie betekenissen.
| vorm | betekenis | voorbeeld |
|---|---|---|
| -ing | het onderwerp handelt zelf — tegelijk met de hoofdzin of vlak ervoor | Opening the door, I saw a light. |
| derde vorm | de handeling is op het onderwerp gericht, het is een lijdende vorm | Built in 1890, the bridge is still in use. |
| having + derde vorm | het onderwerp handelt zelf, en dat was afgelopen vóór de hoofdzin | Having finished the report, he went home. |
De ontkenning is not vóór de vorm: Not knowing the way, we took a taxi. Not having seen the report, I can't comment. Er is ook een lijdende vorm voor wat eerder gebeurde: Having been warned, we left early (‘omdat we gewaarschuwd waren’). Die hoef je alleen te herkennen.
Wanneer gebruik je het.
In plaats van een bijzin met who of which. Uit de bijzin laat je who of which samen met be weg: the man (who is) standing there, the documents (which were) sent yesterday. De -ing-vorm past hier ook bij werkwoorden die geen duurvorm hebben: a box containing old letters = a box which contains old letters, people living near the airport = people who live near the airport. Zo'n verkorte bijzin is ook in de spreektaal heel gewoon.
De komma's zijn dezelfde als bij een volledige bijzin (B1 #17). Beantwoordt de constructie de vraag ‘welke precies?’, dan staan er geen komma's: The documents sent yesterday are on your desk.
In plaats van een bijzin van tijd en reden. Een constructie aan het begin van de zin vervangt when, while, after, because, as:
| vroeger | nu |
|---|---|
| While I was waiting for the bus, I read the news. | Waiting for the bus, I read the news. |
| Because he felt ill, he stayed at home. | Feeling ill, he stayed at home. |
| After she had read the letter, she called her lawyer. | Having read the letter, she called her lawyer. |
| As it was written in a hurry, the report had many mistakes. | Written in a hurry, the report had many mistakes. |
Het voegwoord mag ook blijven — dan is de betekenis preciezer: After finishing the report, he went home, While waiting, When asked about the delay, he said nothing (‘toen hem werd gevraagd’).
Aan het eind: een gevolg of een tweede handeling. The storm closed the road, forcing drivers to make a detour — ‘waardoor automobilisten moesten omrijden’. She left the room, slamming the door — ‘ze verliet de kamer en sloeg de deur dicht’.
De hoofdvoorwaarde: hetzelfde onderwerp. De constructie heeft geen eigen onderwerp, en ze neemt het onderwerp van de hoofdzin. ✗ Walking down the street, the building looked old betekent dat het gebouw over straat liep. Je hebt ✓ Walking down the street, I noticed that the building looked old nodig. Zijn de onderwerpen verschillend, houd dan de volledige bijzin: When I opened the door, the dog ran out.
Vergelijk -ing en having:
| Walking home, I met Tom. | onderweg tegengekomen — tegelijk |
| Having walked home, I had a shower. | eerst naar huis gelopen, dan gedoucht |
En -ing met de derde vorm:
| the people interviewing the candidates | de mensen die de gesprekken voeren |
| the people interviewed for the job | de mensen met wie een gesprek is gevoerd |
Waar je het hoort. Constructies aan het begin van de zin horen bij de schrijftaal: een verslag, een nieuwsbericht, een verhaal. In een gesprek zeg je meestal When I got home, I…. Een verkorte bijzin (the man standing there) is overal normaal.
Meer voorbeelden:
| Anyone wishing to speak should raise their hand. | Wie het woord wil voeren… |
| Asked about the delay, the spokesperson said nothing. | Toen de woordvoerder naar de vertraging werd gevraagd… |
| Not having a car, we rely on buses. | Omdat we geen auto hebben… |
Zo zeg je het niet. ✗ The man stealing the car was arrested in de betekenis ‘degene die de auto stal’ → ✓ The man who stole the car was arrested. De -ing-vorm bij een zelfstandig naamwoord betekent ‘die iets doet of op dat moment deed’; één afgeronde handeling in het verleden geeft hij niet weer.
Zonder being. Over een afgeronde lijdende vorm — gewoon de derde vorm: ✗ Being built in 1890, the bridge is still in use → ✓ Built in 1890, the bridge is still in use. being built betekent ‘die nu gebouwd wordt’: the bridge being built near the station.
Test jezelf. Maak korter: The woman who is sitting by the window is my aunt. Welke vorm is nodig: ___ (write) in 1850, the novel is still popular? Wat is er mis met Having read the letter, the answer was clear?
toon de antwoorden
Fouten van Nederlandstaligen
geschreven voor jouw taalDe hangende constructie
✗ Having read the report, the numbers seemed wrong
✓ Having read the report, I thought the numbers were wrong
Het Nederlands kent dezelfde regel — de ‘foute beknopte bijzin’ uit de schoolgrammatica: ‘Op de fiets stappend, begon het te regenen.’ Toch glipt hij er in het Nederlands vaak door. In het Engels is het een echte fout, en de lezer ziet een komisch beeld: cijfers die het verslag hebben gelezen.
De groep vóór het zelfstandig naamwoord
‘De gisteren verstuurde documenten’, ‘de in 1890 gebouwde brug’ → ✗ the yesterday sent documents, ✗ the in 1890 built bridge → ✓ the documents sent yesterday, the bridge built in 1890. In het Nederlands kan een deelwoord met zijn bepalingen vóór het zelfstandig naamwoord staan. In het Engels staat zo'n groep erachter.
Een komma vóór de persoonsvorm
‘De documenten die gisteren zijn verstuurd, liggen op je bureau’ → ✗ The documents sent yesterday, are on your desk → ✓ The documents sent yesterday are on your desk. In het Nederlands staat na zo'n lange groep vaak een komma, waar twee werkwoorden elkaar raken (B1 #17). In het Engels niet. En komma's aan beide kanten veranderen de betekenis: The documents, sent yesterday, are on your desk betekent dat het om alle documenten gaat en dat er terloops bij staat wanneer ze verstuurd zijn.
Uitspraak
4 minEen constructie aan het begin wordt door een pauze van de hoofdzin gescheiden, maar binnen de constructie zijn er geen pauzes:
Having finished the report ‖ he went home. Built in 1890 and rebuilt twice since then ‖ the bridge carries four thousand cars a day.
Een verkorte bijzin klinkt samen met het zelfstandig naamwoord, zonder pauzes:
The man standing by the door is my brother.
having is onbeklemtoond en snel, en het deelwoord klinkt sterker: having finished — /hævɪŋ ˈfɪnɪʃt/. Spreek derde vormen helemaal uit: examined /ɪɡˈzæmɪnd/ — met een stemhebbende /d/, niet als /t/, en zonder extra klinker; built /bɪlt/, worried /ˈwʌrid/.
Tekst
6 minBuilt in 1890 and rebuilt twice since then, the old bridge over the River Wey carries around four thousand cars a day. Having examined the structure last spring, the council's engineers found serious cracks in two of the supports. Their report, sent to the council in March, recommended closing one lane immediately.
Worried about the cost of repairs, the council has not yet discussed the report. Residents living near the bridge say that lorries weighing more than ten tonnes still use it every day, ignoring the signs placed at both ends. "Standing on the pavement, you can feel the whole bridge shake," says Ann Morris, whose house is fifty metres from the river.
A group calling itself Save Our Bridge has now written to the mayor. Asked about the delay, a council spokesperson said that a decision would be taken by the end of the summer. Not having seen the full report, local businesses fear that the bridge could be closed completely, forcing drivers to make a twenty-minute detour through the town centre.
Having studied similar cases in other towns, experts believe that a full repair would take at least a year. Until then, the bridge, used by thousands of people every day, remains open — and nobody seems to know for how long.
Oefeningen
35 min1. Zet het werkwoord in de juiste vorm: -ing, derde vorm of having + derde vorm.
- The man (stand) by the door is my brother
- The letters (send) yesterday arrived this morning
- (finish) the report, she went home early
- (build) in 1890, the bridge needs repairs
- Anyone (wish) to speak should raise their hand
- (not / know) the way, we asked a police officer
- Cars (park) outside the school will be removed
- (lose) his keys twice, he now keeps a spare set at work
Toon de antwoorden
2. Herschrijf en vervang de bijzin met who of which door een constructie.
- The woman who is sitting by the window is my aunt.
- The documents which were sent yesterday are on your desk.
- People who live near the airport complain about the noise.
- I found a box which contained old letters.
- The houses which were damaged in the storm will be rebuilt.
- Students who want to join the trip should register by Friday.
Toon de antwoorden
3. Herschrijf en vervang de bijzin met een voegwoord door een constructie.
- After she had read the letter, she called her lawyer.
- Because he felt tired, he went to bed early.
- While I was waiting for the bus, I read the news.
- When he was asked about the money, he said nothing.
- Because we didn't know the address, we called the hotel.
- As the report was written in a hurry, it contained many mistakes.
Toon de antwoorden
4. Vind de hangende constructie en verbeter haar. Begin met de woorden tussen haakjes. In de zinnen 1–2 blijft de constructie staan, en de hoofdzin krijgt een onderwerp dat de handeling in de constructie uitvoert; in de zinnen 3–5 wordt de constructie een volledige bijzin.
- Walking down the street, the building looked old. (Walking down the street, I noticed…)
- Having read the report, the numbers seemed wrong. (Having read the report, I thought…)
- Opening the door, the dog ran out. (When I…)
- Having finished dinner, the waiter brought the bill. (After we…)
- Waiting for the train, it started to rain. (While we…)
Toon de antwoorden
5. Maak van twee zinnen één zin met een deelwoordconstructie.
- The bridge was built in 1890. + It carries four thousand cars a day.
- The engineers examined the structure. + Then they recommended closing one lane.
- The report was sent in March. + It has not been discussed yet.
- The residents are worried about the delay. + They have written to the mayor.
- The storm closed the main road. + It forced drivers to take a long detour.
Toon de antwoorden
6. Vertaal naar het Engels,
telkens met een beknopte bijzin (deelwoordgroep) zoals in de les. 1) Het meisje dat bij het raam zit, is mijn zus. 2) Toen hij klaar was met zijn werk, ging hij naar huis. 3) Omdat we het adres niet wisten, belden we het hotel. 4) De maandag verstuurde brieven zijn nog niet aangekomen. 5) Honderd jaar geleden gebouwd, is het huis nog steeds in goede staat.
Toon de antwoorden
Samenvatting
Behandeld: drie vormen van de constructie — -ing, derde vorm, having + derde vorm — en hun betekenis; de ontkenning Not knowing; de verkorte bijzin, ook met werkwoorden van toestand (containing, living), en de komma's daarbij; de constructie in plaats van een bijzin van tijd en reden, met en zonder voegwoord; -ing aan het eind van de zin; hetzelfde onderwerp en de hangende constructie; een overbodige being. Volgende: les 16 — het belangrijkste benadrukken.
Einde van de kern
De les telt als voltooid zodra de oefeningen zijn gedaan. Alles daarna is optioneel.
optioneel
Woordenschat voor de kaartenset
15 woorden- rebuild /ˌriːˈbɪld/ herbouwen
- structure /ˈstrʌktʃə/ constructie, bouwwerk
- lane /leɪn/ rijstrook
- council /ˈkaʊnsl/ gemeenteraad
- resident /ˈrezɪdənt/ bewoner, inwoner
- lorry /ˈlɒri/ vrachtwagen
- tonne /tʌn/ ton (1000 kg)
- pavement /ˈpeɪvmənt/ stoep, trottoir
- mayor /meə/ burgemeester
- spokesperson /ˈspəʊkspɜːsn/ woordvoerder
- detour /ˈdiːtʊə/ omweg, omleiding
- ignore /ɪɡˈnɔː/ negeren
- remain /rɪˈmeɪn/ blijven
- contain /kənˈteɪn/ bevatten
- slam /slæm/ dichtslaan (een deur)
Schrijven
Acht à tien zinnen — een kort stukje over een gebouw, een weg of een park in je stad. Gebruik drie constructies van verschillende soorten (-ing, derde vorm, having) en één verkorte bijzin.
Voorbeeld
Opened in 1905, the town library is one of the oldest buildings in the centre. Having survived two fires and a flood, it was finally renovated last year. The work, paid for by local businesses, took eight months. People visiting the library today will find a café on the ground floor and a garden behind the building. Not wanting to lose the old atmosphere, the architects kept the original wooden shelves. The reading room, used by students during exams, is now open until ten. Asked about the cost, the director said that it was "money well spent".
Checklist
Oefen deze les in de andere secties
Heb je een idee voor een functie?
⚑ optioneel