Chỉ ra nguyên nhân và kết quả
Tôi có thể xây dựng một chuỗi nhân quả sao cho người đọc thấy rõ cái gì dẫn đến cái gì.
Thời gian cốt lõi đã công bố. Hai khối cốt lõi không ghi số, nên bài học thực tế dài hơn tổng này.
Ngữ pháp
18 phútBạn đã biết nối nguyên nhân với kết quả bằng nhiều cách: because và because of (A2 #31), as và since (B1 #32), owing to và due to (B2 #21), so, therefore, consequently, as a result (B2 #23). Tất cả đều đứng giữa hai phần, như một cái bản lề. Hôm nay là một cách gọn hơn: chính động từ hoặc danh từ mang quan hệ nhân quả. Báo cáo và văn bản phân tích viết theo cách này. Một câu The delay resulted in higher costs thay cho hai câu: “Đã có sự chậm trễ. Vì thế chi phí tăng lên”.
Hình thức: động từ chỉ nguyên nhân. Chủ ngữ là nguyên nhân hay kết quả — điều đó quyết định chọn động từ nào.
| cái đứng đầu | động từ | ví dụ |
|---|---|---|
| nguyên nhân | cause + danh từ | The storm caused serious damage. |
| nguyên nhân | cause + ai / cái gì + to + động từ | The noise caused the baby to wake up. |
| nguyên nhân | lead to + danh từ hoặc -ing | The delays led to empty shelves. |
| nguyên nhân | lead + ai + to + động từ | The figures led us to change our plans. |
| nguyên nhân | result in + danh từ hoặc -ing | The shortage resulted in higher costs. |
| nguyên nhân, một trong số nhiều | contribute to + danh từ | The price rise contributed to the fall in sales. |
| kết quả | result from + danh từ | The higher costs resulted from the shortage. |
| kết quả | be caused by + danh từ | The damage was caused by the storm. |
Giới từ quyết định hướng. result in nhìn về phía trước, từ nguyên nhân đến kết quả: “dẫn đến”. result from nhìn về phía sau, từ kết quả về nguyên nhân: “là do”, “bắt nguồn từ”. Đây là cùng một động từ, và mọi việc đều do từ nhỏ đứng sau nó đảm nhận. Đổi giới từ — nguyên nhân và kết quả đổi chỗ cho nhau. Cách kiểm tra: thử nói bằng tiếng Việt “dẫn đến” — nếu câu đúng, cần in; nếu đúng là “là do”, “bắt nguồn từ” — cần from.
lead to và cause gần như đồng nghĩa, nhưng có sắc thái riêng. cause thường nói về nguyên nhân trực tiếp, nhiều khi là điều không hay: cause damage, cause problems, cause delays. lead to mô tả một con đường, đôi khi dài, qua nhiều bước. Điều quan trọng là cái đứng sau động từ. Sau lead to và result in — danh từ hoặc dạng -ing, vì to và in ở đây là giới từ: led to prices rising. Nếu cần động từ, hãy nêu ai là người hành động và đặt to: led companies to raise prices, caused prices to rise.
contribute to — “góp phần vào”. Từ này được dùng khi nguyên nhân không phải là duy nhất. Với một phân tích trung thực, nó rất quan trọng: hiếm khi một sự việc chỉ có một nguyên nhân.
Danh từ chỉ nguyên nhân và giới từ của chúng. Báo cáo thường gọi tên nguyên nhân và kết quả bằng danh từ, và mỗi danh từ có giới từ riêng. Không phải lúc nào nó cũng trùng với tiếng Việt:
| the reason for the delay | lý do của sự chậm trễ |
| the cause of the fire | nguyên nhân vụ cháy |
| the result of a mistake, the consequence of a decision | kết quả, hậu quả của một điều gì đó |
| an effect on sales, an impact on sales | ảnh hưởng đến doanh số |
| as a result of the strike | do cuộc đình công |
reason và cause khá gần với cặp “lý do” và “nguyên nhân” trong tiếng Việt. the reason for — lời giải thích vì sao ai đó làm một việc gì hay vì sao sự việc lại thành ra như vậy. the cause of — cái thực sự gây ra sự việc: the cause of the fire. Còn as a result of là giới từ, như because of: sau nó là danh từ, không phải mệnh đề.
Chuỗi. Để người đọc không mất mạch, mỗi mắt xích mới bắt đầu bằng cái mà mắt xích trước vừa kết thúc. Có hai trợ thủ: which chỉ cả câu (B2 #14) và in turn — “đến lượt mình”:
The delays led to empty shelves, which in turn caused customers to switch to other brands.
as và since so với because. as và since được đặt ở đầu câu khi người đọc đã biết hoặc dễ thấy nguyên nhân: As fewer drivers were available, deliveries were late. because mang thông tin mới và trả lời câu hỏi “tại sao?”, nên thường đứng sau phần chính. since còn có nghĩa “kể từ khi” (A2 #5). Nếu có thể gây nhầm lẫn, hãy chọn as hoặc because.
So sánh.
| The delay resulted in higher costs. | Trước là chậm trễ, sau là chi phí. |
| The delay resulted from higher costs. | Trước là chi phí, sau là chậm trễ. |
Từ ngữ vẫn thế, nhưng câu chuyện thì ngược lại.
Thêm ví dụ:
| Speeding often results in serious accidents. | Chạy quá tốc độ thường dẫn đến những tai nạn nghiêm trọng. |
| Most of the complaints resulted from one faulty update. | Phần lớn các khiếu nại là do một bản cập nhật bị lỗi. |
| The new law had a strong effect on small businesses. | Luật mới ảnh hưởng mạnh đến các doanh nghiệp nhỏ. |
| As a result of the strike, all flights were cancelled. | Do cuộc đình công, mọi chuyến bay đều bị hủy. |
| Lower interest rates led more people to buy houses. | Lãi suất thấp hơn khiến nhiều người mua nhà hơn. |
Không nói như vậy. ✗ The accident was resulted from a technical fault → ✓ The accident resulted from a technical fault hoặc The accident was caused by a technical fault. result không dùng ở bị động: giới từ đã chỉ rõ hướng. ✗ The storm caused the match cancelled → ✓ The storm caused the match to be cancelled: sau cause là ai / cái gì + to + động từ.
affect và effect. Động từ affect — “ảnh hưởng đến” — đi không có giới từ: The changes affected our sales. Danh từ — effect on: The changes had a strong effect on our sales. ✗ The changes affected on our sales → ✓ The changes affected our sales.
Kiểm tra nhanh. Giới từ nào trong The heavy rain resulted ___ floods và trong The floods resulted ___ the heavy rain? “Lý do của lỗi” nói thế nào — reason of hay reason for? Sau led us đặt gì: change hay to change?
hiện đáp án
Lỗi thường gặp của người nói tiếng Việt
được viết cho ngôn ngữ của bạnaffect to, affect on
✗ The changes affected to our sales, ✗ The changes affected on our sales → ✓ The changes affected our sales hoặc had an effect on our sales. “Ảnh hưởng đến”, “tác động lên” kéo theo giới từ, nhưng affect đi thẳng với tân ngữ. Giới từ chỉ có sau danh từ, và đó là on: ✗ an impact to sales → ✓ an impact on sales.
the reason of
✗ The main reason of the delay was the weather
✓ The main reason for the delay
Chữ “của” trong “lý do của sự chậm trễ” được dịch thành of, như trong the cause of. Nhưng reason có giới từ riêng — for.
lead to + động từ
✗ The new tax led to raise prices
✓ The new tax led to higher prices
hoặc led companies to raise prices. Sau “dẫn đến” tiếng Việt đặt thẳng động từ (“dẫn đến tăng giá”). Trong tiếng Anh, to ở đây là giới từ: sau nó là danh từ hoặc -ing, còn muốn dùng động từ thì cần người hành động.
cause như “khiến”
✗ The storm caused the match cancelled
✓ The storm caused the match to be cancelled
hoặc led to the cancellation of the match. “Cơn bão khiến trận đấu bị hủy” — sau “khiến” là cả một vế, và khuôn ấy được chép nguyên sang. Sau cause cần ai / cái gì + to + động từ.
due to + mệnh đề
✗ The fall in sales was due to the price rose
✓ The fall in sales was due to the price rise
“Do giá tăng” vừa là danh từ, vừa là cả một câu, nên sau due to, because of hay bị đặt một mệnh đề. Đây là lỗi giống với despite ở bài 25.
Phát âm
4 phútTrong chuỗi nhân quả, trọng âm rơi vào các mắt xích chứ không vào từ nối. Giọng làm nổi bật nguyên nhân và kết quả, còn resulted in, led to lướt qua nhanh và nhẹ:
The shortage resulted in higher costs, ‖ which in turn led to higher prices.
Danh từ và động từ khác nhau ở trọng âm: an increase /ˈɪnkriːs/ — to increase /ɪnˈkriːs/; a decrease /ˈdiːkriːs/ — to decrease /dɪˈkriːs/. Danh từ có trọng âm ở âm tiết đầu, động từ — ở âm tiết thứ hai. Trong báo cáo về nguyên nhân, cả hai đều thường gặp.
cause và because kết thúc bằng âm hữu thanh /z/: cause /kɔːz/, because /bɪˈkɒz/. Đừng lẫn cause /kɔːz/ với course /kɔːs/: tiếng Việt không có phụ âm cuối /z/ hay /s/, nên cả hai từ dễ bị đọc thành “co”. Hãy giữ âm cuối, và ở cause nguyên âm trước /z/ kéo dài hơn.
Từ của bài: result /rɪˈzʌlt/ — trọng âm ở âm tiết thứ hai, cả ở động từ lẫn danh từ; consequence /ˈkɒnsɪkwəns/ — ở âm tiết đầu; contribute /kənˈtrɪbjuːt/ — ở âm tiết thứ hai, không phải âm tiết đầu.
Bài đọc
6 phútWHY DID WE LOSE MARKET SHARE? A SHORT ANALYSIS
Sales of our frozen meals fell by eighteen per cent between January and June. This report looks at the causes of the fall and its consequences for the business.
The main reason for the problem was a shortage of lorry drivers. As fewer drivers were available, deliveries to supermarkets were often two or three days late. The delays led to empty shelves in many stores, which in turn caused some customers to switch to other brands. Once shoppers had changed brands, few of them came back.
The shortage also resulted in higher costs. We had to pay agency drivers almost twice the usual rate, and as a result of these extra costs, we raised our prices by five per cent. The price rise contributed to the fall in sales, although it was not the main cause.
It would be wrong, however, to blame the drivers alone. Part of the fall resulted from factors outside our control: an unusually warm spring reduced demand for frozen food across the whole market, and this had an effect on every company in the sector.
Since the shortage is likely to continue, we recommend signing long-term contracts with two delivery firms. This should reduce delays and therefore protect our place on the shelves.
Bài tập
35 phút1. Chọn đáp án: result in hay result from? Chia động từ ở thì đúng.
- The delay higher costs last month
- The higher costs the delay last month
- Most accidents on this road speeding
- Speeding often serious accidents
- The fire last night a faulty cable
- The new rules fewer complaints last year
Hiện đáp án
2. Điền giới từ. Ghi — nếu không cần giới từ.
- The main reason the delay was the weather
- Nobody knows the exact cause the fire
- The new law had a strong effect small businesses
- Higher prices led a fall in demand
- Several factors contributed the crisis
- The strike affected thousands of passengers
- The accident was the result a simple mistake
- As a result the strike, all flights were cancelled
Hiện đáp án
3. Viết lại thành một câu, bắt đầu bằng các từ trong ngoặc và dùng động từ đã cho.
- There were several accidents because the roads were icy. (The icy roads … lead to)
- The project was late because the supplier made a mistake. (The supplier's mistake … cause … to)
- Prices went up because there was a shortage of oil. (The rise in prices … result from)
- The baby woke up because of the noise. (The noise … cause … to)
- More people bought houses because the bank lowered interest rates. (The lower interest rates … lead … to)
- The company lost customers partly because of the bad reviews. (The bad reviews … contribute to)
Hiện đáp án
4. Ghép thành chuỗi bằng which in turn.
- The strike stopped the trains. + This caused huge traffic jams.
- The heavy rain flooded the fields. + This led to a poor harvest.
- Prices rose sharply. + This reduced demand.
- The website crashed. + This resulted in hundreds of complaints.
Hiện đáp án
5. Tìm lỗi sai và sửa lại. Mỗi câu có một lỗi.
- The main reason of the delay was the weather.
- The new tax led to raise prices.
- The storm caused the match cancelled.
- The changes affected on our sales.
- The accident was resulted from a technical fault.
- The fall in sales was due to the price rose.
Hiện đáp án
6. Dịch sang tiếng Anh.
1) Lý do chính của sự chậm trễ là thiếu tài xế. 2) Việc tăng giá đã dẫn đến doanh số giảm. 3) Vụ cháy là do một dây điện bị hỏng gây ra. 4) Vì tàu không chạy, chúng tôi ở nhà. 5) Các quy định mới đã ảnh hưởng đến toàn bộ nhân viên.
Hiện đáp án
Tổng kết
Đã học: động từ chỉ nguyên nhân — cause và cause somebody to, lead to và lead somebody to, result in và result from với hướng của chúng, contribute to, be caused by; danh từ the reason for, the cause of, the effect on, the result of, as a result of; chuỗi với which in turn; as và since cho nguyên nhân đã biết. Tiếp theo — bài 27: định nghĩa và khái quát.
Kết thúc phần cốt lõi
Bài học được tính là hoàn thành khi các bài tập đã xong. Mọi thứ sau đây là tùy chọn.
tùy chọn
Từ vựng cho bộ thẻ
15 từ- result in /rɪˈzʌlt ɪn/ dẫn đến
- result from /rɪˈzʌlt frəm/ là do, bắt nguồn từ
- lead to /ˈliːd tə/ dẫn đến, đưa đến
- contribute to /kənˈtrɪbjuːt tə/ góp phần vào
- affect /əˈfekt/ ảnh hưởng đến
- consequence /ˈkɒnsɪkwəns/ hậu quả
- in turn /ɪn ˈtɜːn/ đến lượt mình
- factor /ˈfæktə/ yếu tố
- analysis /əˈnæləsɪs/ sự phân tích, bản phân tích
- market share /ˌmɑːkɪt ˈʃeə/ thị phần
- frozen /ˈfrəʊzn/ đông lạnh
- switch to /ˈswɪtʃ tə/ chuyển sang
- brand /brænd/ thương hiệu, nhãn hàng
- agency /ˈeɪdʒənsi/ công ty dịch vụ, công ty môi giới
- long-term /ˌlɒŋ ˈtɜːm/ dài hạn
Viết
Tám đến mười câu — một bản báo cáo ngắn về lý do một chỉ số thay đổi: hàng chờ ở phòng khám dài ra, lượng khách đến bảo tàng giảm, giá vé đi lại tăng. Nêu nguyên nhân chính, trình bày một chuỗi ba mắt xích và một nguyên nhân chỉ “góp phần”.
Mẫu
Visitor numbers at the town museum fell by a quarter last year. The main reason for the fall was the closure of the car park. As visitors could no longer park nearby, many families stopped coming at weekends, which in turn led to lower sales in the café. The café's losses resulted in shorter opening hours, and this caused even more visitors to stay away. Bad weather in the summer also contributed to the fall, although it was not the main cause. The change in opening hours affected school groups most of all. We recommend reopening the car park as soon as possible.
Tự kiểm tra
Luyện tập bài này ở các phần khác
Có ý tưởng cho tính năng mới?
⚑ tùy chọn