Reći kako tačno

Na A2 #15 prilog je odgovarao na pitanje „kako?“: slowly, carefully, well, hard. Sada tri preciziranja: koliko (quite well, extremely carefully), u poređenju s kim (more carefully than my brother) i gde prilog stoji u rečenici.

Prilozi za stepen — „koliko“. Stoje ispred prideva ili drugog priloga i pokazuju jačinu osobine:

a bit je razgovorno i skoro uvek o nečemu neprijatnom: a bit cold, a bit expensive, a bit late. O dobrom se tako obično ne govori: umesto „a bit good“ kaže se quite good.

quite u britanskom engleskom traži pažnju. Uz običan pridev — good, big, tired, interesting — znači „prilično, umereno“, često malo manje nego što se očekivalo: The film was quite good — „film je bio solidan“, ali bez oduševljenja. Uz pridev koji je i sam po sebi „potpun“ — right, sure, true, impossible — quite znači „sasvim“: You're quite right — „sasvim ste u pravu“. I'm not quite sure — „nisam baš siguran“. U američkom engleskom quite good zvuči toplije, skoro „veoma dobar“.

rather je takođe „prilično“, ali sa nijansom „više nego što bi se htelo“ ili „više nego što se očekivalo“: It's rather cold today. The exam was rather difficult. Uz lepu reč rather izražava prijatno iznenađenje: The food was rather good — „a hrana je, gle, bila baš dobra“.

fairly je najmirnije i najslabije „prilično“: I know him fairly well. pretty je razgovorno „prilično“: It's pretty expensive. Ne mešaj ga sa pridevom pretty — „lep, ljupko“.

completely i totally najčešće stoje uz glagol, ispred njega: I completely forgot. — „Potpuno sam zaboravio.“ A very se sa glagolom ne slaže: ispred glagola se stavlja really, a posle objekta very much: I really like this city, I like this city very much.

Poređenje priloga. Prilozi se porede isto kao pridevi (A2 #7). Dugi prilozi na -ly dobijaju more i most, kratki — nastavke:

Kratki prilozi bez -ly — fast, hard, late, early, soon — dobijaju -er, kao pridevi. early se završava na -ly, ali to nije sufiks, nego deo reči, zato earlier. well i badly su nepravilni — kao good i bad.

Poredi se sa than: She drives more carefully than her brother. Jednakost i nejednakost — as … as i not as … as, kao kod prideva: He doesn't speak French as well as his wife.

Posle than i as u razgovoru se stavlja me, him, her: She sings better than me. Malo pažljivije — sa glagolom: than I do, as he does. Obe varijante su ispravne.

U razgovoru se često čuje Can you speak slower? ili Come quicker! — kratak oblik umesto more slowly, more quickly. Tako se govori, ali u pisanju i u pažljivom govoru drži se more slowly.

Mesto priloga. Prilog ima tri mesta u rečenici, i od mesta zavisi nijansa:

Na kraju rečenice prilozi idu redom „kako — gde — kada“: She sang beautifully at the concert last night. Prilog za način može da stoji i u sredini, ispred glagola: He slowly opened the door — tako rečenica zvuči malo književnije. Na početak se iznose reči-ocene: Luckily, Unfortunately, Surprisingly, Honestly — „srećom“, „nažalost“, „začudo“, „iskreno rečeno“. Posle njih se u pisanju stavlja zarez.

Glavna zabrana ostaje iz A1 #7 i A2 #15: između glagola i objekta prilog ne staje. Pravilno je She speaks German well, a ne ✗ She speaks well German.

Uporedi parove u kojima dva slova menjaju smisao:

hardly i lately nisu prilozi od hard i late, nego posebne reči sa svojim značenjem.

Još primera:

Tako se ne kaže. ✗ The water wasn't enough warm → ✓ The water wasn't warm enough. enough stoji posle prideva i priloga (A2 #13): fast enough, well enough. Srpsko „dovoljno“ stoji ispred — „dovoljno topla“ — i zato ovde lako navodi na pogrešan red.

Proveri se. Kako zamoliti „Govorite sporije“? Šta na britanskom engleskom znači The hotel was quite good? Gde staviti well u She speaks German?