Ilarawan nang eksakto ang tao at lugar
Kaya kong magdagdag ng paglalarawan sa isang tao o bagay — naglilinaw man o nagdadagdag lang — at naiintindihan ko ang pagkakaiba ng dalawa.
Inihayag na oras ng pangunahing bahagi. Dalawa sa mga pangunahing bloke ay walang numero, kaya mas mahaba ang tunay na aralin kaysa sa kabuuan nito.
Gramatika
15 minSa A2 #26, pinagsama ninyo ang dalawang pangungusap gamit ang who, which, that at inilarawan nang mas detalyado ang isang tao o bagay. Noon, iisang uri ang lahat ng relative clause. Ang totoo, dalawa ang uri, at kuwit ang nagpapaiba sa kanila.
Naglilinaw na relative clause — walang kuwit. Sinasagot nito ang tanong na “alin doon?” at ibinubukod ang bagay sa iba. Kung wala ito, hindi malinaw kung sino ang pinag-uusapan:
The woman who lives next door is a nurse. — Aling babae? Ang nakatira sa tabi.
Nagdadagdag na relative clause — may mga kuwit. Kilala na ang pinag-uusapan, at nagbibigay lang ang clause ng isa pang impormasyon tungkol dito. Kapag inalis ito, hindi masisira ang kahulugan:
My mother, who is seventy, still works. — Iisa ang nanay; nabanggit na rin kung ilang taon na siya.
Ang pagsusuri: alisin ang clause. Kung malinaw pa rin kung sino o ano ang pinag-uusapan — nagdadagdag ito, at kailangan ang mga kuwit. Kung hindi — naglilinaw ito, walang kuwit.
Paghambingin. Iisang mga salita, pero magkaiba ang kahulugan:
| My brother who lives in Italy is a doctor. | Higit sa isa ang kapatid kong lalaki; ang nasa Italya ang pinag-uusapan. |
| My brother, who lives in Italy, is a doctor. | Iisa ang kapatid kong lalaki; nabanggit na rin kung saan siya nakatira. |
Ano pa ang pagkakaiba nila:
| naglilinaw | nagdadagdag | |
|---|---|---|
| mga kuwit | wala | mayroon |
| that sa halip na who at which | puwede | hindi puwede |
| puwedeng alisin ang relative pronoun | oo, kung may bagong simuno pagkatapos nito | hindi |
The film (that) we saw was boring — puwedeng alisin ang that, dahil we ang kasunod nito. Sa nagdadagdag, laging nananatili ang relative pronoun: The film, which we saw last week, was boring. Mas madalas sa pagsulat ang nagdadagdag na clause; sa usapan, madalas na dalawang hiwalay na pangungusap ang sinasabi sa halip nito.
Lahat ng relative pronoun:
| para sa | halimbawa | |
|---|---|---|
| who | tao | the woman who called |
| which | bagay at hayop | the car which I bought |
| that | tao at bagay, sa naglilinaw lang | the book that you lent me |
| whose | pag-aari: “na ang … niya” | the man whose car was stolen |
| where | lugar | the town where I grew up |
| when | panahon | the summer when we met |
whose — pumapalit ito sa his, her, their, its: I met a woman. Her son goes to my school. → I met a woman whose son goes to my school. Pagkatapos ng whose, pangngalan agad ang kasunod, walang pantukoy. Magagamit din ito para sa mga bagay: a house whose windows face the sea — bagaman mas madalas sabihin ang a house with windows facing the sea.
where o which. Ang where ay “kung saan” at pumapalit sa buong lugar. Pero kung may sariling layon ang pandiwa sa clause — binisita ano, nakita ano —, which o that ang kailangan:
| the town where I live | nakatira saan? — where |
| the town (that) I visited | binisita ano? — that o wala |
Napupunta sa dulo ang pang-ukol. Sa Tagalog, kadalasang walang pang-ukol dito: “ang taong katrabaho ko”, “ang apartment na tinitirhan namin” — nasa pandiwa na ang kahulugan. Sa Ingles, kailangan ang pang-ukol, at nananatili ito sa pandiwa nito, sa dulo ng clause: the man (who) I work with, the flat (that) we live in, the people I spoke to. Umiiral ang bersiyong the man with whom I work, pero napakapormal ng tunog nito.
when — madalas itong inaalis pagkatapos ng mga salita ng panahon: I remember the day (when) we met.
Iba pang halimbawa:
| Edinburgh, which is the capital of Scotland, has a famous festival. | Edinburgh (nagdadagdag: iisa lang ang lungsod). |
| The flat we live in is quite small. | Medyo maliit ang apartment na tinitirhan namin. |
| Is that the café where you had breakfast? | Iyan ba ang café kung saan ka nag-almusal? |
| July is the month when most people go on holiday. | Hulyo ang buwan kung kailan… |
Hindi ganito ang sinasabi. ✗ The book which I bought it yesterday is good → ✓ The book which I bought yesterday is good. Nabanggit na ang layon ng clause sa salitang which, kaya labis ang ikalawang it.
Subukin ang sarili. Kailangan ba ng mga kuwit sa My father who is a doctor works in Leeds? Bakit hindi puwede ang the town where I visited? Paano sasabihin ang “ang mga taong katrabaho ko” nang walang whom?
ipakita ang mga sagot
Mga mali ng mga nagsasalita ng Filipino
isinulat para sa iyong wikaIisang “na” para sa dalawang uri
✗ My brother, that lives in Italy, is a doctor
✓ My brother, who lives in Italy, is a doctor
Sa Tagalog, iisang “na/-ng” ang nag-uugnay sa parehong uri ng clause, kaya parang that ang katumbas nito sa lahat ng kaso. Pero sa nagdadagdag, walang that — who o which lang. At may kahulugan ang kuwit: ang My mother who is seventy nang walang kuwit ay parang higit sa isa ang nanay ninyo.
who her sa halip na whose
✗ I met a woman who her son goes to my school
✓ I met a woman whose son goes to my school
Sa “isang babae na ang anak niya ay nag-aaral sa paaralan ko”, may “na” at may “niya” pa, kaya isinasalin ang dalawa: who + her. Sa Ingles, iisang salita ang gumagawa ng trabaho ng dalawa: whose.
Nawawalang pang-ukol sa dulo
✗ The flat we live is small
✗ the people I work
✓ The flat we live in is small
the people I work with. Sa “ang apartment na tinitirhan namin”, “ang mga taong katrabaho ko”, walang pang-ukol — nasa pandiwa na ito. Pero sa Ingles, kailangan ng live ang in at ng work ang with, kahit nasa dulo ng clause.
Pagbigkas
3 minNaririnig ang mga kuwit ng nagdadagdag na clause — mga paghinto ang mga ito:
My brother ‖ who lives in Italy ‖ is a doctor.
Mas mababa at mas mabilis nang kaunti ang tunog ng clause mismo, parang puna sa loob ng panaklong. Sa naglilinaw, walang paghinto — tuloy-tuloy ang lahat bilang iisang parirala:
My brother who lives in Italy is a doctor.
Bihirang kaso ito kung saan may tunog ang bantas: sa pakikinig, mga paghinto mismo ang nagpapaiba sa dalawang pangungusap.
whose /huːz/ — kapareho ng tunog ng who's. that sa clause ay walang diin, /ðət/: the book that you lent me — /ðə ˈbʊk ðət juː ˈlent miː/.
Teksto
5 minThe town where I grew up is on the north-east coast of England, about an hour from Newcastle. It's the kind of place that most people drive through without stopping.
My grandfather, who was born there in 1938, worked at the port all his life. The port, which was once the busiest on that part of the coast, closed in the eighties, and many families lost their main income.
We lived in a narrow house that looked straight out at the sea. The room I slept in was at the top, and on windy nights I could hear the waves. The house has been sold twice since then, and the people who live there now have painted it bright blue.
Last summer I went back for a weekend. In a café near the harbour I met an old man whose father had worked with my grandfather. He remembered the winter when the harbour froze — something my grandfather had told me about, but I had never quite believed. We talked for two hours, and before I left he showed me an old photo that he kept in his wallet: both our families on the beach, all smiling at the camera.
Mga pagsasanay
30 min1. Ilagay ang who, which, whose, where o when.
- The town I grew up is on the coast
- The man car was stolen called the police
- I'll never forget the day we met
- My grandmother, is ninety, still lives alone
- Our flat, is on the fifth floor, has no lift
- Is this the café you had breakfast?
- She's the colleague I told you about
- I met a girl brother plays for Arsenal
Ipakita ang mga sagot
2. Pagsamahin ang dalawang pangungusap sa isa.
- I met a man. + His father knew my grandfather.
- My sister lives in Rome. + She is a teacher. (iisa lang ang kapatid kong babae)
- This is the house. + I was born in this house. (where)
- The film was boring. + We saw it last night.
- Edinburgh is the capital of Scotland. + It has a famous festival.
- The people are very friendly. + I work with them.
- I remember the summer. + We went to Wales that summer. (when)
- The hotel was very expensive. + We stayed in it.
Ipakita ang mga sagot
3. Isulat muli, at maglagay ng mga kuwit
- My mother who is a nurse works at night.
- The woman who lives next door is a nurse.
- London which is the capital of the UK is very expensive.
- The book that you lent me was great.
- Our neighbours who moved here last year have two dogs. (wala kaming ibang kapitbahay)
Ipakita ang mga sagot
4. Paghahanap ng mali.
- My brother, that lives in Italy, is a doctor.
- This is the town where I visited last year.
- The flat we live is quite small.
- The man which lives next door is a pilot.
- The book which I bought it yesterday is very good.
- I met a woman who her son goes to my school.
Ipakita ang mga sagot
5. Isalin sa Ingles.
1) Nasa tabing-dagat ang bayang kinalakhan ko. 2) Ang tatay ko, na ipinanganak noong 1950, ay nagtatrabaho pa rin. 3) Ito ang lalaking ninakawan ng kotse. 4) Napakapalakaibigan ng mga taong katrabaho ko. 5) Naaalala ko ang araw na lumipat kami.
Ipakita ang mga sagot
6. Ilarawan ang lugar kung saan kayo lumaki.
Apat o limang pangungusap: kahit isang naglilinaw na clause, isang nagdadagdag, at isang may whose, where o when.
Halimbawa: I grew up in a small town where everybody knew everybody. Our school, which was built in the sixties, was next to the river. My best friend was a boy whose parents ran the bakery. The house we lived in has been sold.
Buod
Natalakay: ang naglilinaw at nagdadagdag na relative clause at ang papel ng kuwit, that sa naglilinaw lang, kailan puwedeng alisin ang relative pronoun, whose, where laban sa which, when, ang pang-ukol sa dulo ng clause. Susunod — aralin 18: pag-uulit ng mga aralin 13–17.
Dulo ng core
Itinuturing na tapos ang aralin kapag nagawa na ang mga ehersisyo. Lahat pagkatapos nito ay opsyonal.
opsyonal
Bokabularyo para sa deck
15 salita- grow up /ˌɡrəʊ ˈʌp/ lumaki
- coast /kəʊst/ baybayin, tabing-dagat
- port /pɔːt/ puwerto, pantalan
- harbour /ˈhɑːbə/ daungan
- narrow /ˈnærəʊ/ makitid
- wave /weɪv/ alon
- windy /ˈwɪndi/ mahangin
- freeze /friːz/ magyelo
- income /ˈɪnkʌm/ kita, kabuhayan
- whose /huːz/ kanino; na ang … niya
- nurse /nɜːs/ nars
- capital /ˈkæpɪtl/ kabisera
- pilot /ˈpaɪlət/ piloto
- face /feɪs/ nakaharap sa (tungkol sa bintana)
- all his life /ˌɔːl hɪz ˈlaɪf/ buong buhay niya
Pagsulat
Anim na pangungusap tungkol sa lugar kung saan kayo lumaki, o tungkol sa taong napakahalaga sa inyo. Tatlong relative clause: isang naglilinaw at dalawang nagdadagdag.
Halimbawa
The village my grandparents lived in is in the hills. My grandmother, who was a teacher, knew every family there. She worked at the village school for thirty years. Her neighbour, whose garden was full of roses, always gave us apples. The house was sold after she died. I still have her letters.
Checklist
Magsanay sa araling ito sa iba pang mga seksyon
May ideya ka ba para sa feature?
⚑ opsyonal