Streścić i zanotować
Potrafię przekazać cudzy tekst własnymi słowami i zanotować wykład, nie zapisując go słowo w słowo.
Deklarowany czas rdzenia. Dwa bloki rdzenia nie mają podanego czasu, więc rzeczywista lekcja jest dłuższa niż suma.
Gramatyka
18 minWiernie przekazywać cudze słowa uczyłeś się w B1 #15 i B1 #16, a w B2 #13 — zwięźle zapisywać, kto co powiedział na spotkaniu. Dziś — przekazanie treści tekstu: artykułu, raportu, wykładu. Tu są trzy różne produkty. Parafraza (paraphrase) — ta sama myśl, mniej więcej tej samej długości, ale twoimi słowami. Streszczenie (summary) — tylko główne myśli, kilka razy krócej. Notatki (notes) — słowa kluczowe i znaki dla siebie, nie dla czytelnika.
Rama relacji. Czytelnik musi cały czas widzieć, gdzie jest myśl autora, a gdzie twoja. Dlatego wprowadza się ją ramą: źródło + czasownik + that.
| According to the report, … | według raportu, zgodnie z danymi raportu |
| The author states that… | stwierdza, oświadcza — neutralnie, bez oceny |
| The author argues that… | dowodzi, broni stanowiska, z którym można się spierać |
| The author points out that… | wskazuje na to, że… — i ty się z tym zgadzasz |
| The author suggests that… | ostrożnie sugeruje |
| The author claims that… | twierdzi — ale nie masz pewności, że to prawda |
| In other words, … | innymi słowy — twoje wyjaśnienie |
Czasownik zdradza twoje stanowisko. states jest neutralne: po prostu przekazujesz to, co powiedziano. points out zakłada, że to prawda: „słusznie zauważa”. claims pokazuje wątpliwość: „twierdzi, ale…”. Dlatego The author claims that water boils at 100°C brzmi dziwnie: jakbyś wątpił w znany fakt. Wybieraj czasownik świadomie. Nawet nie wyrażając swojej opinii, pokażesz ją.
Czas: tekst mówi teraz. O napisanym tekście relacjonuje się w czasie teraźniejszym: The article argues that…, The report shows that…. Tekst istnieje i „mówi” za każdym razem, kiedy ktoś go czyta. Przesunięcia czasów (B1 #15) po czasowniku w czasie teraźniejszym nie ma: The author argues that the plan is too expensive. Jeśli natomiast relacjonujesz wydarzenie — co powiedział wykładowca w zeszłym tygodniu — to zwykła mowa zależna w przeszłości, z przesunięciem: The lecturer said that prices had risen.
Co stoi po czasowniku. say i state biorą that albo to, co powiedziano: The author says that…, What does the report say about prices? discuss i mention biorą dopełnienie bez przyimka: The article discusses remote work, It mentions three problems. O temacie mówi się write about, talk about, deal with: The article deals with remote work.
Trzy sposoby parafrazowania. Dobra parafraza zmienia i słowa, i budowę zdania.
| sposób | było | jest |
|---|---|---|
| synonim | The results were surprising. | The results were unexpected. |
| inna część mowy | The report describes the method. | The report gives a description of the method. |
| zmiana strony | The committee rejected the plan. | The plan was rejected by the committee. |
Inna część mowy to nominalizacja z B2 #21 i droga z powrotem. Zmiana strony to strona bierna z B1 #13 i B2 #11. Pasuje tu też łańcuch przyczynowy z B2 #26, odwrócony: The rain led to floods → The floods resulted from the rain. Terminów, nazw i liczb się nie parafrazuje: inflacja zostaje inflation, osiemnaście procent — osiemnastoma procentami.
Streszczenie. Jedno zdanie na akapit oryginału. Głównej myśli akapitu szukaj w jego pierwszym zdaniu (B2 #23). Przykłady, powtórzenia i szczegóły wyrzucaj. Pisz w czasie teraźniejszym i własnymi słowami, z ramą According to… albo The author argues… na początku.
Notatki ze słuchu. Wykładu nie da się zapisać w całości i nie trzeba. Zapisuj tezę, liczby, nazwiska, definicje. Pomijaj przykłady, powtórzenia, wtrącenia. Skracaj:
| → ← | prowadzi do, wynika z |
| ↑ ↓ | wzrost, spadek |
| = ≠ | równa się, to nie to samo |
| e.g. | for example — na przykład |
| i.e. | that is — to znaczy |
| vs | versus — przeciw |
| approx. | approximately — około |
| w/ | with — z |
Porównaj.
| The report argues that the tax is unfair. | O tekście — czas teraźniejszy, bez przesunięcia. |
| At the meeting, Helen said that the tax was unfair. | O tym, co powiedziano kiedyś — przeszły, z przesunięciem. |
Więcej przykładów:
| According to the survey, most people read the news on their phones. | Według sondażu… |
| The author points out that the figures exclude part-time workers. | Słusznie zauważa… |
| The minister claims that crime has fallen, but there is no evidence for this. | Twierdzi — ale dowodów nie ma. |
| The study suggests that coffee may be good for the heart. | Ostrożnie sugeruje. |
| In other words, the plan will cost twice as much. | Innymi słowy… |
| The article deals with the housing crisis. | Artykuł jest poświęcony kryzysowi mieszkaniowemu. |
Tak się nie mówi. ✗ In the article is written that prices will rise → ✓ The article says that prices will rise albo It says in the article that…. Polskie „w artykule jest napisane” nie ma podmiotu, a w angielskim jest on potrzebny. ✗ According to me, the plan is too expensive → ✓ In my opinion, the plan is too expensive: according to wprowadza tylko cudze źródło — according to the author, according to the report. ✗ The author explains us why the plan failed → ✓ The author explains why the plan failed albo explains to us why…: osoba po explain — tylko z to.
Sprawdź się. Jaki czas stoi po The report shows that… — przeszły z przesunięciem czy taki jak w raporcie? Jaki czasownik wybrać, jeśli wątpisz w to, co powiedziano: points out czy claims? Co jest zbędne w The article discusses about prices?
pokaż odpowiedzi
Błędy osób mówiących po polsku
dostosowane do Twojego języka„Według mnie” jako according to me
✗ According to me, the plan is too expensive
✓ In my opinion…
In my view… albo I think…. Polskie „według mnie” i „według raportu” mają ten sam przyimek, więc ręka pisze according to w obu. Ale according to wprowadza tylko cudze źródło: raport, autora, dane. O własnym zdaniu tak się nie mówi.
says about
✗ The author says about the crisis that it was predictable
✓ The author says that the crisis was predictable
albo The author writes about the crisis. Polskie „autor mówi o kryzysie, że…” stawia przyimek tuż po czasowniku. Ale say wymaga tego, co powiedziano: say that…, say something about….
discuss about, mention about
✗ The article discusses about remote work → ✓ The article discusses remote work. ✗ The report mentions about three problems → ✓ The report mentions three problems. Polskie „dyskutować o”, „wspominać o” mają przyimek i przenosi się go do angielskiego. Ale discuss i mention są przechodnie: temat idzie od razu po nich, jak w polskim „omawiać coś”.
explain us
✗ The author explains us why the plan failed
✓ The author explains why the plan failed
albo explains to us why…. Polskie „wyjaśnia nam” to celownik bez przyimka. explain jest zbudowane inaczej: osoba stoi po nim tylko z to, a częściej w ogóle się jej nie nazywa.
„W artykule jest napisane”
✗ In the article is written that prices will rise
✓ The article says that prices will rise
albo It says in the article that…. Polskie zdanie obywa się bez podmiotu i tłumaczy się je słowo w słowo. Angielskie potrzebuje podmiotu: the article albo it.
Wymowa
4 minPo ramie relacji — krótka pauza. Oddziela źródło od treści:
According to the report, ‖ cycling has nearly doubled.
that po czasowniku relacjonującym — słabe /ðət/: argues that /ˈɑːɡjuːz ðət/, points out that /ˌpɔɪnts ˈaʊt ðət/. Pełne /ðæt/ brzmi tylko wtedy, gdy that znaczy „tamten, ten”.
Skróty z notatek czyta się na głos słowami: e.g. — for example, i.e. — that is, vs — versus /ˈvɜːsəs/, approx. — approximately. W rozmowie usłyszysz też litery: /ˌiː ˈdʒiː/, /ˌaɪ ˈiː/. etc. czyta się /ɪt ˈsetərə/ albo /et ˈsetrə/ — nie „et cetera” z polskim „c” jak w „cena”.
Słowa lekcji: paraphrase /ˈpærəfreɪz/ i summarise /ˈsʌməraɪz/ — akcent na pierwszej sylabie; according /əˈkɔːdɪŋ/ — na drugiej.
Tekst
6 minOriginal (from a report on city transport): Over the past decade, the number of people cycling to work in the city has almost doubled. The main reason appears to be the new network of protected bike lanes, which were built after a series of serious accidents. However, the change has not been popular with everyone. Many shopkeepers in the centre believe that the loss of parking spaces has driven customers away, although the council's own figures show that footfall on the high street has actually risen slightly. The council now plans to extend the network to the suburbs.
Summary: According to the report, cycling to work has nearly doubled in ten years, mainly as a result of new protected bike lanes. The author points out that not everyone welcomes the change: shopkeepers claim that the lost parking spaces have cost them customers. The council's data, however, suggest the opposite. The council intends to extend the network to the suburbs.
Notes: cycling to work ×2 in 10 yrs ← protected bike lanes (built after accidents) shopkeepers: parking ↓ → customers ↓ ? BUT council data: footfall ↑ slightly next: network → suburbs
Ćwiczenia
35 min1. Wybór czasownika relacjonującego: states, argues, points out, suggests, claims. Podpowiedź w nawiasie.
- The report that the bridge opened in 1890. (prosty fakt, bez oceny)
- The author that the tax is unfair and gives three reasons. (stanowisko, którego autor dowodzi)
- The minister that the new law has cut crime, but there is no evidence for this. (masz wątpliwości)
- The study that coffee may protect the heart, but more research is needed. (autor jest ostrożny)
- The author rightly that the figures do not include part-time workers. (zgadzasz się)
- The website that the museum is closed on Mondays. (prosty fakt)
Pokaż odpowiedzi
2. Przepisz jako relację tekstu: zacznij od słów z nawiasu, czasownik — w czasie teraźniejszym.
- Remote work saves companies money. (The author / argue)
- Most people do not read the terms and conditions. (The author / point out)
- Our product is the best on the market. (The company / claim)
- The fall in prices may be temporary. (The report / suggest)
- The museum receives two million visitors a year. (According to the report)
Pokaż odpowiedzi
3. Przeformułuj sposobem z nawiasu. Przepisz całe zdanie.
- The results were surprising. (synonim: unexpected)
- The report describes the method in detail. (rzeczownik: description)
- The committee rejected the plan. (strona bierna)
- The council decided to close the library. (rzeczownik: decision)
- The heavy rain led to floods. (result from)
- Thousands of tourists visit the castle every year. (strona bierna)
Pokaż odpowiedzi
4. Wyszukiwanie błędów. Znajdź błąd i popraw — w każdym zdaniu jest jeden.
- According to me, the plan is too expensive.
- The author says about the crisis that it was predictable.
- The article discusses about remote work.
- The report mentions about three problems.
- In the article is written that prices will rise.
- The writer explains us why the plan failed.
Pokaż odpowiedzi
5. Dopasowywanie. Znak z notatek → co znaczy.
- ↑
- ↓
- ≠
- e.g.
- i.e.
- vs
Pokaż odpowiedzi
6. Przetłumacz na angielski.
1) Według sondażu większość ludzi czyta wiadomości w telefonie. 2) Autor słusznie zauważa, że dane nie uwzględniają emerytów. 3) Artykuł jest poświęcony kryzysowi mieszkaniowemu. 4) Innymi słowy, projekt będzie kosztował dwa razy więcej. 5) Moim zdaniem autor się myli.
Pokaż odpowiedzi
Podsumowanie
Omówione: parafraza, streszczenie i notatki — trzy różne produkty; rama According to… i czasowniki states, argues, points out, suggests, claims z ich odcieniem; czas teraźniejszy o tekście i przeszły z przesunięciem o tym, co powiedziano kiedyś; discuss i mention bez przyimka, say that; trzy sposoby parafrazowania; zasady streszczenia i znaki notatek. Dalej — lekcja 30: powtórzenie lekcji 25–29.
Koniec części głównej
Lekcja zostanie zaliczona po wykonaniu ćwiczeń. Wszystko po tym jest opcjonalne.
opcjonalne
Słownictwo do fiszek
16 słów- paraphrase /ˈpærəfreɪz/ parafraza
- summarise /ˈsʌməraɪz/ streszczać
- according to /əˈkɔːdɪŋ tə/ według, zgodnie z
- state /steɪt/ stwierdzać, oświadczać
- point out /ˌpɔɪnt ˈaʊt/ wskazywać (na to, że), zauważać
- claim /kleɪm/ twierdzić (coś spornego)
- in other words /ɪn ˈʌðə wɜːdz/ innymi słowy
- deal with /ˈdiːl wɪð/ dotyczyć, być poświęconym (o tekście)
- take notes /ˌteɪk ˈnəʊts/ robić notatki
- abbreviation /əˌbriːviˈeɪʃn/ skrót
- decade /ˈdekeɪd/ dekada, dziesięciolecie
- bike lane /ˈbaɪk leɪn/ droga dla rowerów, pas rowerowy
- shopkeeper /ˈʃɒpkiːpə/ właściciel sklepu, sklepikarz
- footfall /ˈfʊtfɔːl/ ruch klientów (liczba odwiedzających)
- suburb /ˈsʌbɜːb/ przedmieście
- extend /ɪkˈstend/ rozszerzać, przedłużać
Pisanie
Weź krótki angielski artykuł albo wiadomość (pięć-osiem zdań) na dowolny temat. Napisz do niego trzy rzeczy: streszczenie w trzech-czterech zdaniach z ramą relacji, jedno zdanie z twoim stosunkiem do tematu i notatki w dwóch-trzech linijkach ze znakami.
Wzór
streszczenie — According to the article, more British families are taking holidays at home. The author points out that flights have become more expensive, and suggests that the trend may continue. Travel companies, however, claim that bookings abroad are already recovering. Stosunek — In my view, the article underestimates how much people miss travelling abroad. Notatki — holidays at home ↑ ← flights ↑ / companies: bookings abroad ↑ again?
Lista kontrolna
Ćwicz tę lekcję w innych sekcjach
Masz pomysł na funkcję?
⚑ opcjonalne