Wyjaśnić decyzję

Wyjaśnić decyzję — to znaczy odpowiedzieć na trzy pytania: po co (cel), dlaczego (przyczyna) i „tak, ale…” (przyzwolenie: przyznać to, co przeszkadzało, i mimo to obstawać przy swoim). Część słów już znasz: to + czasownik w znaczeniu „żeby” (A2 #21), because, so, because of (A2 #31). Teraz — pełny zestaw.

Główna reguła lekcji jest jedna: po jednych słowach idzie całe zdanie — z podmiotem i orzeczeniem, po innych — tylko rzeczownik albo forma na -ing. Prawie wszystkie błędy biorą się stąd, że słowo z jednej kolumny stawia się jak słowo z drugiej.

Cel — po co.

to + czasownik — najczęstszy sposób: I came in early to finish the report. — „Przyszedłem wcześniej, żeby skończyć raport”.

in order to — to samo, tylko bardziej oficjalnie; tak pisze się w listach i ogłoszeniach: We have changed the timetable in order to reduce delays. Przeczenie — in order not to: I left early in order not to miss the train.

so that + zdanie jest potrzebne, kiedy cel ma własny podmiot: I left the key under the mat so that she could get in. — wychodziłem ja, a wejść ma ona. to się tu nie nadaje: powiedziałoby, że wejść zamierzałem ja sam. Po polsku w obu wypadkach jest „żeby”, po angielsku — nie. Wewnątrz so that zwykle stoi czasownik modalny: o teraźniejszości i przyszłości — can, will albo po prostu czas teraźniejszy, o przeszłości — could, would:

W rozmowie that często się pomija: I left the key so she could get in.

for + rzeczownik — to też cel, ale z przedmiotem, a nie z czynnością, jak polskie „po”: I went out for some milk. — „Wyszedłem po mleko”. We stopped for lunch. Przed czasownikiem for się nie stawia: ✗ for buy → ✓ to buy.

Nie myl so that i so … that. W B1 #30 było so … that — „tak…, że”: skutek. Tutaj so that — „żeby”: cel. Różnią się tym, czy między so a that stoi jakieś słowo:

Po polsku różnicę słychać w samym spójniku: „żeby” — cel, „że” — skutek.

Przyczyna — dlaczego.

because + zdanie: We took a taxi because it was raining. because of + rzeczownik: We took a taxi because of the rain. Sens jest jeden, a forma ciągu dalszego — różna, tak jak po polsku „ponieważ padało” i „z powodu deszczu”.

as i since + zdanie — też „ponieważ, skoro”. Bierze się je, kiedy przyczyna jest znana obu stronom albo oczywista, i zwykle stawia na początku: As it was late, we decided to stay. Since you're here, can you help me? Brzmi to trochę bardziej książkowo niż because. since znasz z A2 #5 jako „od kiedy, odkąd”; rozróżnia je czas czasownika: I've lived here since I was ten — czas, Since you're busy, I'll ask Tom — przyczyna.

W rozmowie na pytanie Why? można odpowiedzieć samym Because…: — Why are you leaving? — Because I'm tired. W piśmie zdania z Because nie stawia się osobno: dołącza się je do głównego.

Przyzwolenie — „chociaż”, „mimo”. Przyzwolenie przyznaje fakt, który przemawia przeciwko tobie — i mimo to prowadzi do twojej decyzji. Właśnie tak przyznaje się rację zarzutowi, nie rezygnując ze swojego zdania.

although + zdanie: Although it was expensive, we bought it. though — to samo, tylko bardziej potocznie. Może stać też na samym końcu, po przecinku: It was expensive. We bought it, though. — „Było drogo. Ale i tak kupiliśmy”.

even though — mocniejsze: fakt na pewno zaszedł i jest ważny, ale nie przeszkodził: Even though he apologised, she didn't forgive him. — „Mimo że przeprosił, nie wybaczyła mu”.

despite i in spite of + rzeczownik albo -ing: Despite the rain, we went out. In spite of being tired, she finished the report. despite — bez of, in spite of — z of. Polskie „mimo” łączy się i z rzeczownikiem („mimo deszczu”), i ze zdaniem („mimo że padało”); angielskie despite — tylko z rzeczownikiem albo -ing. Żeby dołączyć całe zdanie, potrzebne jest despite the fact that: Despite the fact that it was raining, we went out.

however — „jednak”. To nie spójnik: stoi między dwoma osobnymi zdaniami, a po nim jest przecinek: It was raining. However, we went out. Najprostszy sposób — but: It was raining, but we went out.

Jeden spójnik na jedno połączenie. Po polsku po „chociaż” druga część często zaczyna się od „to” („chociaż padało, to wyszliśmy”), a w mowie potocznej nawet od „ale”. Po angielsku although i but razem się nie stawia: albo Although it was raining, we went out, albo It was raining, but we went out.

Jak przyznać rację zarzutowi. Gotowe formułki do rozmowy:

on time i in time. Po polsku oba często oddaje się jako „na czas”, ale sens jest różny:

on time — w wyznaczonym momencie, nie później. in time — dość wcześnie, żeby coś zdążyć zrobić: in time for dinner, in time to say goodbye. just in time — „w samą porę, w ostatniej chwili”.

Więcej przykładów:

Tak się nie mówi. ✗ in order to that she could come → ✓ so that she could come. Po in order to idzie czasownik, a nie zdanie.

Sprawdź się. Czym różni się I left early so that I could catch the train od I left so early that I caught the train? Przepisz z despite: Although he was ill, he went to work. on time czy in time: We got there just ___ to see the start?