Ζητάω από άλλον να κάνει κάτι — ή το κάνω μόνος μου

Στα ελληνικά την επιθυμία για κάποιον άλλον την εκφράζουμε με δευτερεύουσα πρόταση: «θέλω να μου τηλεφωνήσεις» — μετά το «να» έρχεται ρήμα με δικό του πρόσωπο. Στα αγγλικά μετά το want τέτοια πρόταση δεν υπάρχει. Στη θέση της μπαίνει ο άνθρωπος και to + ρήμα: I want you to call me. Αυτό το σχήμα το ξέρεις από τη μεταφορά λόγου: asked me to wait (B1 #15), advised me to rest (B1 #16). Εδώ προστίθενται τα ρήματα επιθυμίας και προσδοκίας.

Θέλω να κάνεις: ρήμα + ποιον + to + ρήμα.

Μετά το ρήμα μπαίνει ο τύπος αντικειμένου της αντωνυμίας: me, you, him, her, us, them. Την άρνηση συνήθως τη βάζουμε στο want: το I don't want you to go ακούγεται πιο φυσικό από το I want you not to go. Το Would you like me to…? είναι ευγενική προσφορά βοήθειας, «θέλετε να…;», δίπλα στο Shall I…? (A2 #12).

Βάζω, αφήνω, βοηθάω: make, let, help. Μετά το make και το let το ρήμα μπαίνει χωρίς to, όπως μετά από τροπικό ρήμα. Μετά το help — όπως σε βολεύει: με to ή χωρίς.

Το make — αναγκάζω, με εξουσία ή με τη δύναμη των περιστάσεων· να σε αναγκάσει μπορεί και ένα πράγμα: μια ταινία, ο καιρός, ο θόρυβος. Το let — επιτρέπω, αφήνω, δεν εμποδίζω. Το ξέρεις από το Let's (A1 #16): Let's go είναι let us go, «άσε μας να πάμε». Το ελληνικό «με κάνει να», «με αφήνει να» είναι πολύ κοντά — μόνο που εδώ το «να» δεν μεταφράζεται με τίποτα.

get + ποιον + to — πείθω κάποιον, καταφέρνω να κάνει κάτι. Στη βρετανική καθομιλουμένη είναι πολύ συχνός τύπος: I'll get Tom to fix it. — «Θα βάλω τον Τομ να το φτιάξει». I couldn't get him to listen. — «Δεν κατάφερα να τον κάνω να ακούσει». Σε αντίθεση με το make, το get έχει to.

Σύγκρινε — η ίδια σημασία, αλλά άλλος τύπος:

Στην παθητική φωνή το make αποκτά to: We were made to wait for an hour. — «Μας έβαλαν να περιμένουμε μία ώρα». Το let δεν έχει παθητική φωνή· στη θέση της μπαίνει το be allowed to από το B1 #11: We were allowed to leave early. — «Μας επέτρεψαν να φύγουμε νωρίτερα». Βγαίνει ζευγάρι: They let us leave early — We were allowed to leave early.

Αυτοπαθείς αντωνυμίες — «τον εαυτό μου» και «ο ίδιος».

Έχουν τρεις δουλειές.

Η πράξη γυρίζει σε αυτόν που την κάνει — στα ελληνικά «τον εαυτό μου» ή ρήμα σε «-ομαι»: I cut myself. — «Κόπηκα». Did you hurt yourself? — «Χτύπησες;». She taught herself Italian. — «Έμαθε ιταλικά μόνη της». Πρόσεξε: στο «κόπηκα» και στο «χτύπησες;» αντωνυμία δεν υπάρχει, όμως στα αγγλικά χρειάζεται. Και δύο ευγενικές φράσεις: Help yourself! — «Σερβιριστείτε!», Enjoy yourselves! — «Να περάσετε καλά!».

«Ο ίδιος», όχι κάποιος άλλος — για έμφαση, στο τέλος της φράσης ή αμέσως μετά το ουσιαστικό: I'll do it myself. — «Θα το κάνω μόνος μου». Did you make this cake yourself? The town itself is small, but the beaches are beautiful. — «Η ίδια η πόλη είναι μικρή…».

by myself — «μόνος, χωρίς παρέα· χωρίς βοήθεια»: I live by myself. — «Μένω μόνος μου». She built the website by herself. Το ίδιο σημαίνει και το on my own: I did it on my own.

Πολλά ρήματα που στα ελληνικά λήγουν σε «-ομαι» στα αγγλικά είναι χωρίς αντωνυμία: wash — πλένομαι, get dressed — ντύνομαι, relax — ξεκουράζομαι, feel — αισθάνομαι, worry — αγχώνομαι, meet — συναντιόμαστε, hurry — βιάζομαι. Το myself μπαίνει μόνο όταν η πράξη πραγματικά γυρίζει σε αυτόν που την κάνει και αυτό έχει σημασία: I cut myself, αλλά I washed and got dressed.

Έτσι δεν λέγεται. ✗ I want he to come → ✓ I want him to come. Μετά το want — τύπος αντικειμένου: him, όχι he, αν και στο «θέλω να έρθει αυτός» το «αυτός» είναι υποκείμενο.

Έλεγξε τον εαυτό σου. Πώς λες «Θέλετε να σας βοηθήσω;»; Τι δεν πάει καλά στο She let me to use her car; Πώς λες «Επισκεύασα το ποδήλατο μόνος μου»;